Erken çocukluk döneminde DEHB profilinin belirlenmesi: Malatya ili örneği

Amaç: Bu araştırmada erken çocukluk döneminde çeşitli değişkenler açısından DEHB profilinin çıkarılması ve ebeveyn tutumları ile (demokratik, otoriter ve koruyucu/istekçi tutum alt boyutlarının) dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu bulguları arasındaki ilişkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma tarama modellerinden ilişkisel tarama modeli olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini; 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Malatya il merkezinde yer alan resmi ve özel anaokulların da kayıtlı öğrencilerden oluşturmaktadır. Örneklemi, anaokullarına devam eden ve araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden öğrenci ebeveynleri ile okul öncesi öğretmenlerinden oluşmuştur. Malatya İl Milli Eğitim Müdürlüğü'den alınan kayıtlı öğrenci sayısının 5277 olduğu öğrenilmiş ve okul müdürleriyle yapılan görüşmeler sonucunda öğrenime devam eden 2768 öğrenciye tespit edilerek formlar dağıtılmış olup, 1942 tanesi toplanmıştır. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Vanderbit DEHB Öğretmen Değerlendirme Ölçeği, Ebeveyn Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Formlar öğretmen ve ebeveynlere elden ulaştırılarak veriler toplanmıştır. Toplanan verilerin analizinde yüzde, frekans, kikare analizi, Independent Samples T testi, One Way ANOVA analizi kullanılmıştır. Bulgular: Vanderbilt DEHB Öğretmen Değerlendirme Ölçeğinin alt boyut ve toplam puanları ile ebeveyn tutum ölçeğinin demokratik tutum alt boyutuna ilişkin verilerin yüksek düzeyde güvenilir olduğu, ebeveyn tutum ölçeğinin diğer alt boyutları ile toplam puanına ilişkin verilerin ise analiz için yeterli düzeyde güvenilir olduğu bulunmuştur. Sonuç: Okul öncesi eğitim kurumlarında öğrenimine devam eden 1942 öğrencinin bulunduğu Malatya İli örnekleminde Vanderbilt DEHB öğretmen değerlendirme ölçeği ile ebeveyn tutum ölçeklerini aynı öğrenci için dolduran öğretmen ve veli formlarından faydalanılarak oluşturulan puanlama sonucunda DEHB belirtisi gösteren 388 çocuk saptanmıştır. Anahtar Kelimeler: Dikkat Eksikliği, Ebeveyn Tutumu, Hiperaktivite, Okul Öncesi