Gökhan ekmeklik buğday çeşidinde ekim zamanı ve azot miktarının dane verimine etkisinin saptanması

Bu çalışma, Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Araştırma ve Uygulama alanında Gökhan ekmeklik buğday çeşidinde, 4 farklı ekim zamanı (20 Kasım, 12 Aralık, 3 ve 23 Ocak) ve 5 farklı azot dozunun (0, 5, 10, 15, 20 kg N da-1) dane verimine etkisini saptamak amacıyla 2022/2023 yetiştirme mevsiminde 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Tarla denemesi, ekim zamanı ana, azot ise alt parsel olacak şekilde bölünmüş parseller deneme desenine göre kurulmuştur. Ekim zamanı ve azot dozlarının, başak sapı uzunluğu, başak uzunluğu, metrekarede bitki ve başak sayısı, dane verimi, dane ağırlığı, hasat indeksi, hektolitre ağırlığı, danede protein oranı ve danede nişasta oranı değerlerine etkileri önemli bulunmuştur. Buna göre dane verimi ile bitki boyu, başak sapı uzunluğu, başak uzunluğu, metrekarede dane sayısı, dane protein ve nişasta oranı arasında negatif yönlü, dane verimi ile dane ağırlığı, biyolojik verim, hasat indeksi ve hektolitre ağırlı arasında ise pozitif yönlü önemli ilişkiler saptanmıştır. Sonuç olarak, Çukurova koşullarında Gökhan ekmeklik buğday çeşidinde en yüksek dane verimine 23 Ocak tarhinde yapılan ekimde saptanmıştır. Bu durum kasımın ikinci yarısında başlayan normal ekim zamanının Ocak ayının son haftasına kadar uzatılabileceğini ortaya çıkarmıştır. Anahtar Kelimeler: Ekmeklik buğday, ekim zamanı, azot dozu, dane verimi.