Kimya endüstrisinde deney tasarımı için bir yazılım çerçevesinin ngeliştirilmesi

Pazardaki rekabetin artması ile birlikte maliyetlerin azaltılması şirketler için çok önemlidir. Bu yönde, oldukça önemli bir faktör olan Deney Tasarım Yöntemleri kuruluşlara en kısa yoldan en az maliyet ile istenilen doğru sonuca ulaşmak için yol göstermektedir. Bu tezde, çeşitli endüstrilerde kullanmak için DOExpert adında yeni bir deney tasarım yapısı önerilmiş ve geliştirilmiştir. Gerçekleştirilen başlıca çalışmalar (a) Birleşik Modelleme Dili (UML) ile bir model tasarlanması ve bir veritabanı oluşturulması (b) yazılım çerçevesinin ve DOExpert sisteminin geliştirilmesi (c) deneysel çalışmaların kimya endüstrisinde uygulanması. Önerilen yazılım çerçevesi; Taguchi Metodu ve Regresyon Analizi olmak üzere iki tür Deney Tasarımı (DOE) yaklaşımı içermektedir. Bu çalışmada sağladığımız yeni katkılar: (i) birkaç DOE metodunun aynı anda desteklenmesi, (ii) birden fazla yanıt değişken değerlerinin aynı anda hesaplatılabilmesi, (iii) ana faktörlerin ve faktörlerin ilişki etkilerinin sıralanabilmesi, (iv) birden fazla yanıt değişkeni için faktörlerin optimum değerlerinin bulunması. Bu tezde, deneysel çalışmalar kimya endüstrisinde uygulanmıştır. Taguchi yöntemi ve regresyon analizi, istenilen sonuca ulaşmak için pencere profillerinin optimum değerlerinin ayarlanması ve ürün reçetesi hazırlanması aşamasında kullanılmıştır. Bu deneysel tasarım metotları, farklı amaçlar için farklı endüstrilerde de kullanılabilir. Kimya endüstrisinde elde edilen deneysel sonuçlar, önerilen yazılım çerçevesinin etkinliğini göstermektedir. Sonuçlar göstermiştir ki, oluşturduğumuz yazılım çerçevesi, zaman ve maliyet yönünden iyi bir performans sağlamaktadır. Çalışmada elde edilen sonuçlar göstermektedir ki, deneysel tasarım yöntemleri kullanılarak yaklaşık yüzde 75 iyileştirme sağlanabilmektedir. Anahtar sözcükler: Deney tasarımı, Taguchi metodu, regresyon analizi, kimya sektörü