Devlet, etkinlik ve kalkınma

02. Özet Devletlerin üstlendikleri işlevlerle, harekete geçirebildikleri kaynaklar arasındaki uyumsuzluk 1970'lerin sonlarında bir çok ülkede ağır bütçe ve borç krizleriyle su yüzüne çıkmıştır. Yaşanan bu kriz minimalist devlet anlayışına dayalı bir reform dalgasına yol açmıştır. Bu bağlamda özellikle gelişmekte olan ülkelerde devletin etkinliğini neredeyse yitirecek bir konuma gelmesi bir kriz etkeni olarak belirmiştir. Yaşanan bu gelişmeler, devletin etkin bir yapıya kavuşturulması gerekliliğini göstermiştir. Etkin bir devlet yapısını oluşturma yolunda sanayileşmiş ülkelerde kamu yönetimi reformu uygulamaları başlamış ve başarılı sonuçlar alınmıştır. Bu alandaki başarılı sonuçlar gelişmekte olan ülkelere de bir ümit vermiştir. Kamu yönetimi reformu uygulamalarıyla devlet idari yönden etkin bir yapıya kavuşturulmaya çalışılmıştır. Bu değişim süreci Türkiye'yi de etkilemiştir. Özellikle 1980'li yıllardan itibaren kamu kesiminin yeniden yapılandırılmasına yönelik olarak kamu reformu kalkınma planlarında ve hükümet programlarında yer almıştır. Ancak, reform uygulamalarından istenilen sonuçlar alınamamıştır. Ayrıca, 1997 yılında Doğu Asya'da yaşanan finansal krizin bir nedeni olarak piyasalarda yeterli açıklığın ve şeffaflığın olmaması üzerinde durulmuştur. Bu anlamda devletin özellikle kamu kaynaklarını tahsis amacı olması, beklenen bütçelerinde ve buna ilişkin diğer mali mevzuatında saydamlığın sağlanması, makroekonomik istikrarın sağlanması ve yetkin devlete ulaşılması açısından önem taşımaktadır. Türkiye'de mali saydamlık alanında, özellikle 2000Tİ yıllardan itibaren önemli sayılabilecek adımlar atılmıştır. Bu çalışmada, devlet anlayışındaki değişimin bir sonucu olarak ortaya çıkan etkin devlet kavramı, etkin devlet anlayışında yönetimde etkinliğin sağlanmasının bir yolu olan kamu yönetimi reformu, devletin ekonomik anlamda etkinliği sağlamasında da regülasyon ve rekabet politikalarının işlevi, önemi ve Türkiye'nin 1980 sonrası itibariyle yönetimde etkinliği ne derece sağladığı üzerinde durulacaktır. IX