Dil bilgisi eğitiminde ve öğretiminde görevli sözcüklerin betimlenmesi üzerine bir inceleme

Görevli sözcükler, tasnifi konusu üzerinde uzmanların dahi görüş birliğine varamadığı oldukça önemli bir konudur. Bu araştırmanın amacı, Türkiye'deki okullarda okutulan bazı Türkçe kitaplarında görevli sözcüklerin ne şekilde ele alındığına dair incelemenin yapılmasıdır. Bu araştırmanın problem cümlesi "Türkiye'deki okullarda okutulan bazı Türkçe kitaplarında görevli sözcükler ne şekilde ele alınmıştır?" biçiminde belirlenmiştir. Bu araştırmada "betimsel tarama (survey) modeli" esas alınmıştır. Çalışmanın evrenini Türkçe öğretim programları ve bu dönemlerde kullanılan 6. sınıf Türkçe ders kitapları oluşturmaktadır. Çalışmanın örneklemini ise, Türkçe öğretim programlarının görevli sözcükler konularıyla ilgili bölümleri teşkil etmektedir. Araştırmanın evreninde yer alan konular bakımından literatür tarama çalışması gerçekleştirilmiş ve kaynaklar tespit edilmiştir. Elde edilen veriler marifetiyle araştırmanın bölümleri belirlenmiş, bölümler sınıflandırılırken alt bölümler de ortaya çıkmıştır. Bu tez çalışmasında da edatlar hem dilin bütününde hem de cümle içinde diğer bütün türlerden ayrı bir dil bilgisi ögesi olarak ele alınmıştır. Nitekim bu çalışma kapsamında incelenen ders kitaplarının bu yaklaşımı teyit ettiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak sözcük türlerinin belirlenmesi ve sınıflandırılması ile ilgili var olan farklılıklar ve görüş ayrılıkları, konu üzerinde farklı çalışmalar yapılması gerektiğini göstermektedir. Bu çalışmaların da özellikle öğrencilerin işini zorlaştırmaması adına ayrı ayrı türler hâlinde yapılması gerekliliği savunulmaktadır. Anahtar Kelimeler: Görevli sözcükler, Sınıflandırma, Türkçe ders kitapları.