Diş hekimliği fakültesi 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin kas-iskelet sistemi ağrılarının ve pedodonti stajında buna etki eden ergonomik faktörlerin değerlendirilmesi

Diş hekimliğinde kas iskelet sistemi hastalıklarının yaygınlığı ve buna neden olan ergonomik faktörler belirlenmelidir. Pedodontistler nonkoopere hastalarla karşılaşmaktadırlar ve genellikle kısa sürede işlem yapmaları gerekmektedir. Bu durumlar pedodontistlerin çalışma pozisyonlarını etkilemektedir ve kas-iskelet sistemi hastalıkları gelişmesine neden olmaktadır. Bu araştırmanın amacı diş hekimliği 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin kas iskelet sistemi şikayetlerini ve pedodonti stajındaki ergonomik faktörleri değerlendirmektir. Çalışmada öğrencilere iki bölümden oluşan anket uygulandı. İlk bölüm Genişletilmiş Nordic Kas İskelet Sistemi Anketi (NMQ-E)'nden ve ikinci bölüm öğrencilerin demografik özelliklerini ve pedodonti stajındaki ergonomik risk faktörlerini inceleyen sorulardan oluşturuldu. Çalışmaya katılan öğrencilerde görülmekte olan kas iskelet sistemi ağrılarının %68,7'sinin boyun, %66,7'sinin bel, %55,8'inin üst sırtta meydana geldiği tespit edildi. Boyun, omuz ve üst sırt bölgelerinde görülen ağrıların kadınlarda erkeklere kıyasla anlamlı şekilde daha fazla olduğu tespit edildi. Çalışmaya katılan öğrencilerin 2,54±0,81 saat oturarak, 0,81±0,53 saat ayakta çalıştıkları tespit edildi. Öğrencilerin %55,1'inin sırtını öne+sağa/sola eğerek çalıştığı görülürken %8,2'sinin sırtı dik çalıştığı tespit edildi. Öğrencilerin %61,2'si boynunu öne eğerek çalışırken %4,8'inin boynu dik çalıştığı görüldü. Öğrencilerin pedodonti stajında ergonomik olmayan pozisyonda çalışma nedenlerinin; nonkoopere hasta (%53,1), ağız açıklığının az olması (%40,8), ünit-hasta boyut uyumsuzluğu (%21,2) olduğu tespit edildi. Sonuç olarak; diş hekimlerine, doğru postürün sağlanabilmesi ve ekipmanın doğru kullanılabilmesi için öğrencilikte ve sonrasında ergonomi eğitimi verilmesi, hasta ünitlerinin ve diğer ekipmanların ergonomik olarak düzenlenmesi, çocuk hasta tedavileri esnasında çocuğun yönetimini ve konumlandırılmasını kolaylaştıracak pediatrik dental ünitler veya hasta yükseltici koltuklar kullanılması gerektiği düşünülebilir. Anahtar kelimeler: pedodonti, ergonomi, diş hekimliği öğrencisi, kas-iskelet sistemi hastalıkları