Dişlilerin modellenmesi ve mekanik özelliklerinin karşılaştırılması

Bu çalışmada toz metal dişli üretimi için metal tozları sementasyon çeliği kimyasal içeriği baz alınarak istenilen miktarda Sintek TOZ METALURJİ SANAYİ VE TİCARET A.Ş'den temin edilmiş ve firmada karışım hazırlanmıştır.Üretimi yapılacak olan düz dişlinin modül ve diş sayısı belirlendikten sonra, Kisssoft Hinvare 2004 adlı program yardımıyla diğer elemanları hesaplanmış, dayanım özelliklerinin iyileştirilmesi için dişlere profil kaydırma uygulanmış ve dişlinin iki boyutlu görüntüsü çizilmiştir.Dişliye ait elemanların hesaplanmasından elde edilen değerlere göre NE-KA KALIP SAN. VE TİC. A.Ş.' de sıkıştırma kalıbı imal edilmiştir. Kalıp imalatı tamamlandıktan sonra aynı firmada önceden belirlenen kalınlık miktarlarına göre farklı basınç değerlerinde presleme (sıkıştırma) aşaması gerçekleştirilmiştir.Sıkıştırması tamamlanan parçalar süre sabit tutularak farklı sıcaklıklarda sinterlenmiştir. Sinterleme aşamasında numuneler 900-1350 ºC sıcaklık aralıklarında sinterleme yapılmıştır. Numunelere havada soğutma ve suda soğutma uygulanmıştır.Sinterleme sonrasında belirlenen plana göre seçilen numuneler tel erozyonda kesilerek belirli deneyler yapılarak mukavemeti hakkında bilgi edinebilmek için SEM görüntüleri çekilmiştir. Numunelerin sertlik değerleri ölçülmüştür. Yoğunlukları hesaplanmıştır. Aşınma özellikleri incelenmiştir. Yapılan tüm bu deneyler neticesinde;Üretim aşamasında özel proseslerin dayanımı arttırdığını, sıkıştırma aşamasında çift etkili pres ve ön sıtmalı bir kalıp kullanmanın gerektiği, düşük basınçta sıkıştırılan dişlilerde yoğunluğun düşük olduğu ve yüzey kopmalarının düşük basınçlarda gerçekleştiği görülmüştür. Sinterleme sıcaklığının artışı ve soğutma süresinin mukavemete etkileri yapılar arsındaki farklardan tespit edilmiştir. Dişlinin mukavemetli olması için yoğunluk değerinin 7.65 gr/cm3 civarında olması gerekmektedir. Bu yoğunluk değerine ulaşmak için sıkıştırma işleminde basıncın artması ve sıkıştırma yöntemi, sinterleme yöntemi, sıcaklık değeri ve soğuma hızı etkilidir. Bu işlemler uygulandıkça mekanik özelliklerin iyileştiği görülmüştür.