Doğal afetlerin ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: 5 kıta üzerine ampirik bir inceleme

Doğal afetler, yirmi birinci yüzyılda sürdürülebilir kalkınmanın önündeki en temel sınamalardan biri olarak küresel gündemdeki yerini korumaktadır. Bu olayların ekonomik büyüme üzerindeki net etkisinin yönü ve kalıcılığı, literatürde negatif bir şok olarak gören yaklaşımlarla, teknolojik yenilenme fırsatı yaratan "yaratıcı yıkım" hipotezi arasında süregelen bir tartışma konusudur. Bu çalışma, doğal afetlerin ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini, literatürdeki bu teorik ikilemi ve ampirik belirsizliği dikkate alarak, kıtalararası karşılaştırmalı bir perspektifle ampirik olarak incelemeyi hedeflemektedir. Bu amaç doğrultusunda, 2000-2023 dönemini kapsayan verilerle beş kıta (Asya, Avrupa, Afrika, Amerika ve Okyanusya) özelinde, ekonomik büyümeyi temsilen kişi başına GSYİH ile afetleri temsilen etkilenen kişi sayısı ve toplam hasar değişkenleri arasındaki ilişki analiz edilmiştir. Analiz sonuçları, afet göstergelerinden (etkilenen kişi sayısı ve toplam hasar) ekonomik büyümeye doğru istatistiksel olarak anlamlı ve tek yönlü bir nedensellik ilişkisinin varlığını ortaya koymuştur. Elde edilen bulgular, afetlerin ekonomik sistemler için dışsal ve negatif bir şok olarak işlediğini göstermekte ve afet yönetiminde reaktif "kriz yönetimi" anlayışından, proaktif "risk azaltma" stratejilerine geçişin kritik önemini vurgulamaktadır. Bu çerçevede, afet riskini azaltmaya yönelik yatırımların ve toplumsal dirençliliği artırmaya yönelik politikaların, sürdürülebilir ekonomik kalkınmanın ayrılmaz bir parçası olduğu sonucuna varılmıştır.