Doğal haklar, mülkiyet hakları ve siyasal haklar: Leveller hareketi ve John Locke'un karşılaştırılması

Parlamenter demokratik yönetim sistemi ve siyasal liberalizm kavramlarının odak noktasında düşünce tarihinin önemli isimlerinden bir tanesi olan İngiliz filozof John Locke bulunmaktadır. Bulunduğu konumu kaleme aldığı Yönetim Üzerine İki İnceleme eserlerinde ortaya koyduğu doğal hak, mülkiyet hakkı ve siyasal hak iddiaları üzerine inşa ettiği siyasal ve sivil toplum tasarımları üzerinden kazanmıştır. Bu çalışma siyaset felsefesi ve siyasal düşünce tarihi çalışmalarında John Locke'a atfedilen düşünce kalıplarının kendisinden önce siyasal broşürlerle ve anayasa taslakları ile İngiliz İç Savaşı ve Devrimi sürecinde faaliyet gösteren Leveller hareketinin düşünce sistemleriyle olan benzerlik ve farklılık ilişkisine odaklanmıştır. Bu kapsamda John Locke'un Leveller yazarlarına benzer bir şekilde doğal hak kavramı üzerinden mülkiyet ve siyasal hak tasarımlarını geliştirdiği iddia edilerek çalışma tasarlanmış ve bu hedef temelinde araştırma sürdürülmüştür. Birinci bölümde hak çatı kavramı hukuki hak ve ahlaki hak ayrımı üzerinden incelenmiş ve ardından mülkiyet hakları ve siyasal hakların teorik incelemeleri gerçekleştirilmiştir. Birinci bölümde gerçekleştirilen inceleme ikinci bölümün temelini oluşturmuştur. İkinci bölümde İlk Çağ, Orta Çağ ve Yeni Çağ dönemleri üzerinden düşünürlerin doğal hak, mülkiyet hakkı ve siyasal haklara ilişkin düşünceleri detaylı olarak çalışmada aktarılmıştır. Özellikle Leveller yazarlarının kaleme aldıkları siyasal broşürler ve bir siyasal hareket olarak tasarladıkları anayasa taslak metinleri derinlemesine incelenmiştir. Çalışmanın diğer sütununu oluşturan John Locke'un makaleleri ve kaleme aldığı tüm eserler, özellikle Yönetim Üzerine İkinci İnceleme eseri, analiz edilerek üçüncü bölümde gerçekleştirilen karşılaştırma için temel hazırlanmıştır. Üçüncü bölüm doğrudan çalışmanın iddiasına odaklanılarak doğal hak, mülkiyet hakkı ve siyasal hak kavramlarının Leveller hareketi ve John Locke tarafından ele alınış yöntemlerinin alt başlıklar halinde karşılaştırmaya tabi tutulduğu bölüm olarak tasarlanmıştır. Sonuç olarak John Locke'un Leveller yazarları tarafından kaleme alınan metinleri, anayasa taslakları dahil, ulaştığına dair tarihsel bir kanıta ulaşılamasa da doğal hak kavramı kullanılarak ortaya konulan doğa durumu tasarımı ve bu tasarım temelinde siyasal ve sivil toplumun şekillenmesine ilişkin savunulan mülkiyet hakkı ve siyasal hak iddiaları Leveller yazarlarının kaleme aldıkları broşürler ve anayasa taslaklarında kullanılan mantık silsilesi ve söz konusu haklara ilişkin iddialarla doğrudan paralellik göstermektedir.