Dolaşımlı akışkan yataklı yakma sisteminde türk linyitinin yakılması ve CO2 tutmanın tekno-ekonomik analizi

Bu tez çalışmasında, Türkiye'de yer alan Çan Termik Santrali örneği üzerinden, dolaşımlı akışkan yataklı yakma sistemlerinde Türk linyitinin yakılması ve karbondioksit (CO2) tutmanın tekno-ekonomik analizi gerçekleştirilmiştir. Çalışma kapsamında üç farklı senaryo değerlendirilmiştir: Baz senaryo (klasik dolaşımlı akışkan yatak sistemi), Oksi-yanma teknolojisi entegrasyonu ve dolaşımlı akışkan yatak sistemine Ca-döngüsü karbon tutma teknolojisinin entegre edilmesi. Her bir senaryo için enerji verimliliği, CO2 emisyon miktarları, yakıt tüketimi, elektrik üretim maliyetleri, indirgenmiş elektrik maliyeti (LCOE), CO2 tutma ve sakınma maliyetleri, geri ödeme süresi ve net bugünkü değer (NPV) parametreleri üzerinden değerlendirmede bulunulmuştur. Tez kapsamında yapılan analizlerde, çevresel sürdürülebilirlik açısından karbon yakalama teknolojilerinin önemine dikkat çekilmiş ve ekonomik fizibilite bakımından en uygun çözüm önerileri karşılaştırmalı olarak sunulmuştur. Hesaplamalarda Çan linyitinin özgül ısıl değeri, bileşimi ve santralin ortalama yıllık işletme verileri kullanılarak özgün teknik değerlendirmeler yapılmıştır. Analiz sonuçlarına göre, baz senaryoda karbon tutma uygulanmadığından CO2 emisyonu 3,1 Mt/yıl ile en yüksek seviyededir ve enerji verimi %42 ile en yüksek düzeydedir. Oksi-yanma senaryosunda emisyonlar 0,3 Mt/yıl seviyesine kadar önemli ölçüde azalmış olsa da, oksijen üretim süreçleri nedeniyle enerji verimi %34-35 aralığına düşmüş ve maliyet artmıştır. Ca-döngüsü senaryosunda ise enerji verimi %35-37 aralığında olup emisyonlar yine 0,3 Mt/yıl seviyesindedir. Yüksek karbon tutma oranı ile birlikte göreceli olarak daha düşük yatırım ve işletme maliyetleri sayesinde, Ca-döngüsü senaryosu en dengeli çözüm olarak öne çıkmaktadır.