The picture in Dorian Gray: Object agency and Oscar Wilde's decadent ideas in the picture of Dorian Gray and its screen adaptations

Oscar Wilde'in tek romanı olan Dorian Gray'in Portresi, 1890 yılında Lippincott's Monthly Magazine'nde yayımlandığından beri ahlâk, homoseksüellik, sanat ve estetik temaları çerçevesinde çalışılmıştır. Romanın, Wilde'in Dekadanlık hareketi ve estetizm fikirlerinin bir manifestosu olduğu düşünüldüğünden, üzerindeki eleştirel bakış çoğunlukla ana karakter olan Dorian Gray'in 'günahkâr' davranışlarının yazar tarafından üstü kapalı bir biçimde onaylanması ve meşrulaştırılmasıyla, dönemin riyakâr değerlerine nasıl karşı konulduğu fikrine yoğunlaşmıştır. Ancak, yazarın sanat ve estetik fikirlerinin bir yansıması olan romanın çarpıcı bir yönü sanatsal nesnelere atıflar ve onların tasvirleriyle dolu olmasıdır. Öyle görünüyor ki, bu nesneler arasında en güçlü olan Dorian'ın Portresidir ve anlatımda en açık etkiye sahiptir. Romanın başlığı ontolojik üstünlüğü Dorian'dan çok Portre'ye atfetmiş olmasına rağmen, Portre'nin bu üstünlüğü romanın mevcut analizlerinde aza indirgenmiştir. Onu önemsiz bir nesne olarak değil de insan karakterinin suç ortağı olarak yaratarak Wilde'ın Dorian'ın Portresine bir güç ve özerklik yüklediği görülmektedir. Bu nedenle, bu çalışmanın amacı Portre ve Dorian arasındaki bütünlüğün hem romanda hem de ekran uyarlamalarında nasıl yansıtıldığını ele almaktır. Bu doğrultuda, Giriş bölümünde, roman hakkındaki ana görüş, Wilde'in eşsiz karakteri, nesne yönelimli ontolojilerin gelişimi, Bill Brown'ın şey teorisi ve son olarak Vittorio Gallese'in "bedenselleşmiş simülasyon" teorisi anlatılmaktadır. Birinci bölümde, Portre ve Dorian arasındaki "bedenselleşmenin" yazar tarafından nasıl yaratıldığı romandan spesifik örneklerle, şey teorisi ve "bedenselleşmiş simülasyon" teorisi çerçevesinde açıklanmaktadır. İkinci bölümde ise, bu yansımanın farklı yöntemlerle ve üç farklı ekran uyarlamasında aslına uygun uyarlama (Dorian Gray'in Portresi 1945), geleneksel uyarlama (Dorian Gray 2009) ve radikal uyarlama (Penny Dreadful 2014-16) olmak üzere nasıl ekrana aktarıldığı Brown'un ve Gallese'in kuramları ile uyarlama çalışmaları alanında yeni ortaya çıkmakta olan görüşler bağlamında tartışılmaktadır. Uyarlama çalışmalarında ortaya çıkmakta olan görüşlere bir katkı olarak, bu tezde Dorian ve Portre'nin romanın akışında sürekli olarak birbirlerine benzemeye çalışan uyarlamalar oldukları iddia edilmektedir. Sonuç bölümünde sanatsal nesnelere karşı ortaya çıkan bu yaklaşımların klasik edebi metinlerdeki nesneleri analiz etmede yeni bir perspektifi ortaya koyduğu ileri sürülmüştür. Şey teorisi ile güçlenen "şeyler" insanlarla bir "bedenselleşme" oluşturarak sembolik anlamlarının ve temsili kodlarının ötesine geçerler. Bu iki yaklaşım tarafından sağlanan eleştirel alanın sınırları içerisinde, Wilde'ın romanındaki Portre ve Dorian'ın romanda ne insan ne de insan dışı bir ana karakter yaratmak için bir araya geldiği gözlemlenir. Sonuç olarak, bu tezde romanın ana karakterinin ne sadece insan ne de sadece Portre olduğu, ana karakterin bu iki unsurun oluşturduğu "bedenselleşme" olduğu iddia edilir. Bu "bedenselleşme" sayesinde, Portre ve insan Dorian herkesçe bilinen "Dorian Gray" karakterinin birer parçası olurlar. Anahtar Sözcükler: Oscar Wilde, Dorian Gray'in Portresi (1891), Dorian Gray'in Portresi (1945), Dorian Gray (2009), Penny Dreadful (2014-16), nesne yönelimli ontoloji, şey teorisi, nesne eyleyiciliği, nöroestetik