Dış ticaretin fiyat-maliyet eki üzerine etkisi: Türkiye imalat sanayii için bir uygulama

Bu çalışma, Türkiye İmalat Sanayii'nin 189 alt sektöründe dış ticaretin fiyat-maliyet eki üzerindeki etkisini, 2004-2015 yılları için panel veri analiz yöntemi kullanarak tahmin etmektedir. Çalışmanın diğer bir amacı, ihracat rekabet gücü yüksek ve yüksek olmayan sektörler ayrımı yapılarak, ithalat ve ihracat artışının fiyat-maliyet eki üzerindeki etkilerini tahmin etmektir. Sonuçlar, toplam imalat sanayii ve ihracat rekabet gücü yüksek sektörlerde fiyat-maliyet eki ile ithalat penetrasyon oranı arasında pozitif, fiyat maliyet eki ve ihracat yoğunluğu arasında negatif bir ilişki olduğunu göstermektedir. Rekabet gücü yüksek ve düşük sektörlerde, dış ticaret değişkenlerinin fiyat-maliyet ekini farklı kanallardan etkilediği görülmektedir. Buna göre, rekabet gücü düşük sektörlerde ise fiyat-maliyet eki ile ithalat penetrasyon oranı arasında pozitif bir ilişki olmasına rağmen, ihracat yoğunluğu ile fiyat-maliyet eki arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı görülmektedir. Ayrıca tüm imalat sanayi alt sektörleri ve ihracat rekabet gücü yüksek ve rekabet gücü düşük sektörlerde, sektörel reel döviz kuru, yoğunlaşma oranı ve toplam istihdam değişkenlerinin de fiyat-maliyet eki üzerinde pozitif bir etkisi olduğu görülmektedir.