Edinim yaşının Türk işaret dilindeki biçim sözdizimsel yapılar üzerindeki etkileri: Sınıflandırıcılardan kanıtlar

Bu çalışma, Türk İşaret Dilini (TİD) erken ve geç yaşta edinen sağır bireylerin dili üretim ve anlamaları arasındaki farklılıkları araştırmaktadır. Bu amaçla, sınıflandırıcı ve eşbağımlılık gibi karmaşık yapılara odaklanarak; (i) sınıflandırıcı üretiminde ve sözdizim-söylem düzeyinde temel üyelerin açık ifade edilmesinde TİD'i erken ve geç yaşta edinen sağır bireyler arasındaki farklılıkları ortaya koymak; (ii) eşbağımlı tümceciklerde örtük ifade edilen temel üyelerin yorumlanmasında bu iki grup arasındaki farklılıkları araştırmak amaçlanmaktadır. Tez kapsamında, sınıflandırıcı yapıları içeren bir üretim çalışması ve eşbağımlı yapıları içeren bir anlama çalışması yürütülmüştür. Üretim çalışmasının sonuçları, TİD'i erken (Ortyaş = 30) ve geç yaşta (Ortyaş = 38) edinen sağır bireylerin, temel üyelerin tematik rolünü biçimbilimsel olarak doğru bir şekilde işaretlediğini göstermektedir. Dolayısıyla, edinim yaşı dilin bu özelliğini etkilememektedir. Ancak sınıflandırıcı yapılarında temel üyelerin açık ifade edilmesine ilişkin bulgular, bu iki grubun değişik hizalanma dizgeleri kullandıklarını ve edinim yaşının dilin bu özelliğini etkilediğini göstermektedir. 20 katılımcı (TİD'i 10 erken; Ortyaş = 31,9 ve 10 geç yaşta edinen; Ortyaş = 39,3) ile gerçekleştirilen anlama çalışmasının bulguları da iki grubun farklı hizalanma dizgesi kullandığı savını güçlendirmektedir. Ne var ki, üretim çalışmasının aksine, bu çalışmada temel üyelerin tematik rollerinin dilin bu özelliği üzerinde anlamlı bir etkisi gözlenmemiştir. Bu bulgu, sınıflandırıcı yüklemler ve uyum göstermeyen fiiller arasındaki farklılıklara da ışık tutacaktır.