Siirt ekolojik koşullarında sümbül (Hyacinthus sp.) bitkisinin gelişimi ve besin elementi içeriği üzerine vermikompost ve NP dozlarının etkileri

Bu çalışma 2016-2017 yılları arasında Siirt Üniversitesi'nde yürütülmüştür. Çalışmada sümbüle (Hyacinthus orientalis L. "Purple Star") 25 g/soğan (V1), 50 g/soğan (V2) ve 75 g/soğan katı solucan gübresi (vermicompost) ile 2 kg/da (NP1), 4 kg/da (NP2) ve 8 kg/da (NP3) azot-fosfor (NP) gübreleri uygulanmıştır. Çalışmanın sonunda bitki gelişimi ile yapraklardaki ve soğanlardaki besin elementi içeriği ortaya koyulmuştur. Bitki gelişim kriterleri sonuçlarına göre, ilk çiçeklenme zamanına ait en yüksek ortalama 136,35 gün, tam çiçeklenme 138,38 gün, hasat zamanı 140,92 gün kontrol uygulamasında; yaprak sayısı 5,710 adet, yaprak uzunluğu 128,28 mm, floret çapı 28,140 mm, sap kalınlığı 13,507 mm V1; çiçek çapı 66,96 mm V2; çiçek boyu 116,33 mm, floret sayısı 37,690 adet, floret boyu 26,768 mm, yaprak çapı 28,86 mm ve bitki boyu 179,547 NP3 uygulamalarında elde edilmiştir. Yaprak analiz sonuçlarına göre, kalsiyum (Ca) ve magnezyum (Mg) içerikleri (sırasıyla 0,775-1,130 % ve 0,239-0,346) hariç azot (N), fosfor (P), poatsyum (K), demir (Fe), mangan (Mn), çinko (Zn) ve bakır (Cu) içerikleri sırasıyla % 2,403-4,450, % 0,291-0,603, % 3,112-6,758, 802,333-1520,657 mg kg-1, 46,253-86,200 mg kg-1, 15,148-33,560 mg kg-1 ve 8,582-18,616 mg kg-1 istatistik olarak önemli bulunmuştur (p<0,01) Yapraklardaki en yüksek N, P, K, Mg ve Cu içeriği V3; en yüksek Zn içeriği V1; en yüksek Fe, Mn ve Ca içeriği NP3 uygulamalarında bulunmuştur. Diğer yandan soğanlarda, N, Ca, Mg, Mn ve Cu hariç P, Fe ve Zn (P<0,01) ve K (P<0,05) içerikleri istatistik olarak önemli bulunmuştur. En yüksek N,P, K ve Mg içerikleri V3; Mn, Zn ve Cu içerikleri V1; Fe içeriği control ve Ca içeriği V3 ile NP2 uygulamalarında elde edilmiştir. Besin elementleri; N % 1,067-1,713, P % 0,191-0,337, K % 0,817-1,183, Ca % 0,287-0,372, Mg % 0,089-0,119, Fe 169,540-482,209 mg kg-1, Mn 12,410-23,374 mg kg-1, Zn 7,39-18,556 mg kg-1 ve Cu 4,711-6,949 mg kg-1 olarak tespit edilmiştir.