Teknolojik gelişmelerin yenilenebilir enerjiler üzerine etkisi: Türkiye örneği

Enerji, ülkelerin sanayileşmesi, toplumların sosyoekonomik gelişimi ve bireylerin yaşamlarının kolaylaştırılması için hayati önem taşımaktadır. Bu nedenle kullanılan enerjinin erişilebilir, uygun fiyatlı ve sürdürülebilir olması gerekmektedir. Buna karşın, enerji ile ilgili faaliyetler uzun vadede yerel, bölgesel ve küresel birçok sorunu beraberinde getirmektedir. Enerji maliyeti, enerji verimliliği ve çevresel etkiler gözlemlenen başlıca sorunlardan bazılarıdır. Gerek enerji sektörüne ilişkin bu önemli zorluklar gerekse özellikle son yıllarda artan aşırı nüfus, yenilenebilir enerji kaynakları alanında yapılan çalışmaları artırmıştır. Yenilenebilir enerjiler, ülkelerin enerji ihtiyaçlarını yerli kaynaklardan karşılayarak dışa bağımlılıklarının azaltılmasında, kaynakların çeşitlendirilmesi sonucu sürdürülebilir enerji kullanımında ve enerji tüketiminin çevreye verdiği zararın en aza indirilmesinde önemli bir role sahiptir. Bu çalışma, Türkiye'de teknolojik gelişmelerin yenilenebilir enerji üretimine katkısını ölçmeyi amaçlamaktadır. Bu nedenle bu çalışma teknoloji ve yenilenebilir enerji üretimi arasındaki nedensel ilişkiyi araştırmak için 1980-2022 yılları arasında Türkiye'ye ait yıllık zaman serisi verilerini kullanmaktadır. Bu çalışmada veri analizi için Augmented Dickey-Fuller (ADF) (1981), Phillips-Perron (PP) (1988), Kwiatkowski-Phillips-Schmidt-Shin (KPSS) (1992) ve Ng-Perron (2001) testleri uygulanmıştır. Uzun dönemde teknolojik gelişme ile yenilenebilir enerji arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu görülmüş; ayrıca kısa dönemde yenilenebilir enerji üretimi ile ekonomik büyüme arasında çift yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğu sonucuna varılmıştır.