Egemenlik kavramı ve anayasa yapımı ile ilişkisi

Çalışmamızda anayasayı yapan iktidar olarak asli kurucu iktidarın doğası, egemenlik kavramı ile ilişkilendirilerek açıklanmaya çalışılmıştır. Öncelikle bu amaçla kavramın günümüzdeki anlamını kazanmasını sağlayan düşünürler olarak belirlenen Jean Bodin, Thomas Hobbes ve Jean-Jacques Rousseau'nun fikirleri incelenmiştir. Modern anlamda egemenlik kavramı, Niccolo Machiavelli'nin devlette iktidarı elde etmeye ve sürdürmeye yönelik tezlerini geliştirerek teorik bir zemine oturtan Jean Bodin tarafından oluşturulmuştur. Egemenin yarattığı kanuna atfedilen kudret, hukukun Kilise'nin boyunduruğundan kurtulması sürecindeki en önemli adımlardandır. Dinsel otoriteler dışında başka bir kaynağın üstün hukuk yaratabileceği düşüncesi, Orta Çağ Avrupası için yenilikçi bir fikir olarak görülebilir. Bodin'in niteliklerini mutlak, devredilemez ve sınırsız olarak belirlediği egemenlik fikri; Hobbes'un sosyal sözleşme teorisini kullanması ile meşruiyet kazanmış ve Rousseau sayesinde kaynağını monarktan halka aktarmıştır. Kurucu ve kurulmuş iktidar ayrımının zeminini oluşturması ve halk egemenliğini savunarak katılımcı bir kurucu iktidar öngörmesiyle Rousseau, bu çalışmada kilit noktayı oluşturmaktadır. Fransız Devrimi ve sonrasındaki anayasacılık süreçleri doğrudan Rousseau'nun fikirleri üzerine kurulmasa da ilhamını büyük ölçüde onun düşüncelerinden almıştır. Değişen dünyayla beraber yayılan anayasacılık ve ulus-devletler, yeni egemenlik anlayışını da beraberinde getirmiştir. Artık egemenliğin klasik egemenlik olarak adlandırdığımız sınırsızlık ve mutlaklık unsurları küreselleşen dünyada uygulanabilecek durumda değildir. Yeni düzen, yeni anayasa tasarımlarının ortaya çıkmasını zorunlu kılmıştır. Bu süreç, asli kurucu iktidarın yapısına da sirayet etmiştir. Evrenselci model olarak ortaya çıkan yeni anayasa tasarımı, halkın anayasacılığına yaptığı müdahale ile tartışmalara neden olmuştur. Diğer yandan demokratik anayasa süreçleri, kapsayıcılıklarını giderek artırmaktadır. Tüm bu anlatılanlar ışığında amacımız, kurucu iktidar ile egemenliğin ilişkisini tespit etmek ve değişen dünyada kavramların doğasında yaşanan değişimleri incelemektir.