A gender-based analysis of observance and non-observance of Gricean maxims among female and male teachers in an educational setting

ÖZET EĞİTİM ORTAMINDA ÖĞRETMENLER ARASINDA GRICE MAKSİMLERİNE UYULMASI VE UYULMAMASININ CİNSİYET TEMELLİ BİR ANALİZİ DURMAZ, Sevda Yüksek Lisans, İngiliz Dili ve Eğitimi Bilim Dalı Tez Danışmanı: Dr. Öğr. Üyesi Elham ZARFSAZ Ocak 2025, xiii+84sayfa Etkili iletişim, eğitim ortamlarında mesleki iş birliğini geliştirmek, kapsayıcı bir okul kültürü oluşturmak ve öğrenci öğrenme çıktılarını iyileştirmek için vazgeçilmezdir. Grice'ınİşbirliği İlkesi ve buna bağlı maksimlere dayanan bu çalışma, Türkiye'deki ortaöğretim öğretmenleri arasında bu iletişim ilkelerinin gözetilmesini ve ihlal edilmesini araştırmaktadır. Araştırma, öğretmenler arası iletişimi kesişimsellik perspektifiyle ele alarak toplumsal cinsiyet ve daha geniş sosyal dinamiklerin, iletişim davranışları ve mesleki ilişkiler üzerindeki etkisini incelemektedir. Bu çalışmada, nitel ve nicel yöntemler bir arada kullanılarak, farklı konuşma bağlamlarında erkek ve kadın öğretmenler arasında gerçekleşen 60 etkileşim doğal gözlemler ve transkript analizi yoluyla değerlendirilmiştir. Bulgular, kadın öğretmenlerin Grice maksimlerine, özellikle alaka, açıklık ve özlülük ilkelerine daha fazla bağlı kaldığını ve bunun pedagojik iş birliğinin etkinliğini artırdığını ortaya koymaktadır. Buna karşılık, erkek öğretmenlerin özellikle nicelik ve üslup maksimlerini daha sık ihlal ettiği gözlenmiştir. Bu bulgular, toplumsal cinsiyet normları, kültürel beklentiler ve kurumsal dinamikler gibi kesişen faktörlerin eğitim ortamlarında iletişim tarzlarını nasıl şekillendirdiğini vurgulamaktadır. Araştırmanın sonuçları, öğretmenler arasında güven, kapsayıcılık ve karşılıklı saygıyı teşvik etmek için işbirlikçi iletişimin önemini ortaya koymaktadır. Bu çalışma, toplumsal cinsiyet ve sosyal dinamiklerin mesleki eğitim ortamlarındaki iletişimi nasıl karmaşık biçimlerde etkilediğini göstermek için kesişimsel bir perspektif sunarak literatüre önemli bir katkı sağlamaktadır. Hedefe yönelik mesleki gelişim programlarının, bu nüansları ele alarak iletişim becerilerini geliştirmesi ve daha eşitlikçi ve etkili öğretmen iş birliğini teşvik etmesi önerilmektedir. Gelecek araştırmaların, toplumsal cinsiyet, kültürel ve kurumsal faktörlerin etkileşimini farklı eğitim bağlamlarında incelemek üzere bu yaklaşımı genişletmesi gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Grice Maksimleri, İşbirlikçi İletişim, Toplumsal Cinsiyet Farklılıkları, Kesişimsellik, Öğretmen İş Birliği, Eğitim Uygulamaları, Eğitim Çıktıları