Ehrlich solid tümör modelinde bornil asetatın antikanser etkisinin araştırılması

Kanser, kontrolsüz hücre büyümesi, lokal doku istilası ve metastazı ile karakterize patolojik bir süreçtir. Kanser araştırmalarında deneysel tümörler, modelleme amacıyla büyük öneme sahiptir ve bu alanda Ehrlich assit karsinom (EAC) modeli yaygın olarak kullanılmaktadır. Biyoterapötiklerin keşfi ve mevcut kemoterapötiklerin etkinliklerinin arttırılması hedefli çalışmalarda onkogenik proteinlerin inhibisyonu ve antiproliferatif proteinlerin aktivasyonu hedeflenmektedir. Son yıllarda, maligniteyi baskılamak amaçlı tümör hedefli doğrudan ilaç tedavisine yönelinmiştir. Helichrysum armenium, tıbbi ve aromatik bitkiler bakımından zengin olan ülkemizin endemik türleri arasında yer almaktadır. Bitkinin çiçek ve yaprak kısımlarından elde edilen bornil asetat (BA), anti-inflamatuar ve anti-oksidan özellikleriyle bilinmektedir. Bu çalışmada EAC solid tümör modelinde BA'nın uygulama yoluna [intraperitonel (i.p.) ve subkutan (s.k.)], dozuna (50 ve 100 mg/kg), süresine göre (21 gün ve 10 gün) pozitif kontrol 5-Fluorourasil (5-FU) ile karşılaştırmalı olarak antikanser etkisinin ilk kez araştırılması amaçlanmıştır. Kontrol gruplarında 5, deney gruplarında 10 adet Balb/c dişi fare olacak şekilde 16 grup oluşturuldu. EAC hücreleri Balb/c dişi farelere subkutan olarak enjekte edildi. BA'nın 50 ve 100 mg/kg lık dozları, 21 gün ve 10 gün süreyle 5-FU'nun 50 mg/kg lık dozuyla karşılaştırmalı olarak uygulandı. 21. günün sonunda hayvanlar dekapite edilerek tümör dokuları ve serum numuneleri toplandı. Serum numunelerinde AST, ALT ve üre ölçümleri otoanalizörde gerçekleştirildi. Tümör numunelerinde oksidatif hasar, MDA, TOS ve TAS'ın spektrofotometrik ölçümleriyle belirlendi Ayrıca Nrf2, NF-κB, VEGF, MMP-9, Kaspaz-3, Bcl-2, Bax, LC-3, Beclin-1, p21 ve p53 proteinlerinin tayini Western blot yöntemi ile gerçekleştirildi. Çalışma neticesinde BA'nın tümör hedefli s.k. uygulandığı deney gruplarının, eş değer i.p. deney gruplarına nazaran tümör volümünün küçültülmesinde başarılı olduğu ortaya kondu. Ayrıca BA'nın tümör doku üzerinde pro-apoptotik, pro-otofajik, anti-oksidan, anti-anjiyogenik, anti-inflamatuar özellikleri de in vivo olarak ilk kez gösterildi. Bu çalışmadan hareketle BA, tümör hedefli terapötik araştırmaların yeni hedefini oluşturabilir.