El yaralanması geçiren bireylerde yaralanma nedeniyle oluşan rol değişimlerinin incelenmesi

Bu çalışma el yaralanması geçiren bireylerin yaralanma öncesi ve sonrası sahip oldukları rollerinin nasıl değiştiğinin incelenmesi ve rol değişimlerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi amacıyla planlandı. Çalışmamızda rol performansını ve role verilen değerleri değerlendiren Rol Kontrol Listesi, yaşam kalitesini ölçen EQ-5D Genel Yaşam Kalitesi Ölçeği (EQ-5D), psikolojik sıkıntıyı ölçen Duygudurum Profili–Kısa Form, bireylerin sıklıkla yaptığı işleri ne kadar iyi gerçekleştirdiğini sorgulamamıza yarayan Michigan El Sonuç Anketi, bireyde hareket/tekrar yaralanma korkusunu ölçen Tampa Kinezyofobi Ölçeği ve bireylerin yaralanma ciddiyet düzeyini belirlemek için kullanılan Modifiye El Yaralanması Ciddiyet Skorlaması (MEYCS) kullanıldı. Bireylerin yaralanma sonrasında çalışan, bakım veren, ev işleri yürüten, arkadaş, dini faaliyetlere katılan ve hobi sahibi/amatör rollerinde istatistiksel olarak anlamlı rol kaybı yaşadıkları bulundu (p<0,05). Bireylerin en çok sırasıyla aile üyesi, öğrenci ve bakım veren rollerine değer verdikleri bulundu. Bireylerin rol kaybı sayıları ile EQ-5D indeks ölçek (p<0,05, r:-0,204), genel el fonksiyonu (p<0,001, r:-0,380), bir el GYA (p<0,001, r:-0,405), iki el GYA (p<0,001, r:-0,357), genel GYA (p<0,001, r:0,335), iş (p=0,001, r:-0,289) ve memnuniyet (p<0,001, r=-0,319) sonuçları arasında negatif yönde ve ağrı (p<0,001, r=0,359), evde beraber yaşadıkları insan sayısı (p:0,022, r:0,201) ve MEYCS (p:0,002, r:0,265) sonucu arasında pozitif yönde düşük orta derecede istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulundu. Ayrıca, kadınların erkeklere oranla beş kat daha fazla rol kaybı riski yaşadıkları bulundu. El yaralanması geçiren bireylerin ve özellikle de kadınların, yaralanma sonrası yaşadıkları rol kayıplarının detaylı bir şekilde incelenerek tedavi programına dahil edilmesinin müdahale planının başarısını ve kişinin yaşam kalitesini arttırmadaki anahtar nokta olduğunu düşünmekteyiz.