Emet kolemanit konsantratör-3 mm atıklarından kalsinasyon ve briketleme ile satılabilir ürün eldesinin araştırılması

Bor atıklarının çevreye verdigi zarar ve depolama maliyetleri Bor !sletmelerinin önemli problemlerinden biridir. Bu çalısmada -3 mm Emet Kolemanit Espey Konsantratör tesisi atıklarından satılabilir bir ürün elde etmek amaçlanmıstır. Dolayısıyla bu problemler çözülmeye çalısılırken, aynı zaman da ülke ekonomisine de katkı saglanacaktır. Deneysel çalısmalarda kullanılan atık numunesinde % 19.2 B2O3 ve dikkate deger miktarlarda Arsenik ile Fe2O3 tespit edilmistir. B2O3'ü kazanmak amacıyla dekrepitasyon yöntemi kullanılmıstır. Zenginlestirme ile elde edilen çok ince boyutlarda kalsine kolemanit konsantreleri briketleme yöntemi ile satılabilir hale getirilmistir. Dekrepitasyon deneyleri sonunda -1.18 +0.5mm boyutunda 850°C sıcaklıkta 60 dk sürede % 53.91 B2O3 kazanma verimiyle ve %92.58 arsenik uzaklastırma verimiyle 700 ppm Arsenik içeren % 35.64 B2O3 kalsine kolemanit konsantresi elde edilebilmektedir. -0.5 +0.212 mm boyutunda 850°C sıcaklıkta 60 dk sürede % 56.86 B2O3 kazanma verimiyle ve %82.67 Arsenik uzaklastırma verimiyle 1610 ppm Arsenik içeren % 36.07 B2O3 elde edilebilmektedir. -1.18 +0.5mm ve -0.5 +0.212mm boyutundaki kalsine kolemanit tenörlerinin birbirine yakın olması nedeniyle birlestirilmis ve briketleme deneyleri gerçeklestirilmistir. Briketlenecek kalsine kolemanitin tenörü % 35.87 B2O3 ve boyutu 0.212 mm'nin altındadır. Optimum briketleme deney sartları olarak 20 gr numune miktarı, % 30.28 borik asit miktarı, % 25 nem ve 6 kN basınç kuvveti tespit edilmistir. Bu kosullarda % 43 B2O3 tenörüne sahip briketlerin ortalama basınç dayanımları 6.615 N/mm2 olarak ölçülmüstür. Emet Espey -3mm konsantratör atıkları ile yapılan laboratuar ölçekli Dekrepitasyon ve Briketleme deneyleri sonucunda, tenörü % 43 B2O3 ve boyutları 30mm çapında, 30 mm yüksekliginde olan satılabilir kolemanit briketleri elde edilebilmektedir. Dekrepitasyon yönteminin kuru olması çevreye daha az zarar verilmesine neden olacaktır. Anahtar Kelimeler:Atık Degerlendirme, Briketleme,Bor Atıkları, Dekrepitasyon, Kalsinasyon.