En hayırlınız ve en faziletli amel rivâyetleri bağlamında hadîslerde erdemli insan modeli

Hz. Muhammed'in (s.a.v.) ashâbını inanç ve davranış yönünden nasıl eğittiğini, onların karakterlerini ilmek ilmek nasıl işlediğini ve onlara nasıl bir kimlik kazandırdığını göstermesi açısından, "sizin en hayırlınız…" ve "en faziletli amel…" şeklinde formüle edilen hadîsler tezimize konu olarak seçilerek iki bölüm halinde incelenmiştir. Çalışmamızın birinci bölümünde bu iki kalıpta gelen hadîsler Kütüb-i Tis'a özelinde rivâyet sayıları ve tarikleri tablolar halinde gösterilerek, her bir hadîs anlam, içerik, verdiği mesaj ve amel edilme durumu yönünden ele alınıp incelenmiştir. İkinci bölümde ise bu hadîslerde vurgulanan güzel ve hayırlı amellerle oluşan erdemli insan modeli açıklanmıştır. Hz. Peygamber'in getirdiği ahlâk ilkelerinin her devirde, her kültürde ve her coğrafyada geçerliliğini korumuş olması, O'nun insanlarla kurduğu sosyal iletişimin son derece güçlü olduğunu da göstermektedir. Bu bölümün sonunda da Allah Rasûlü'nün ashâbı ile kurduğu sosyal iletişim biçimleri üzerinde durulmuştur. İman, ibâdet, ahlâk ve muamelât konularının işlendiği bu tür hadîsleri sahâbenin hüküm ve mana bakımından nasıl algıladığı ve Hz. Peygamber tarafından vurgulanmak istenilen mesajın ne olduğu konusu çalışmamızın ortaya koyduğu en önemli husus olmuştur.