Endüstriyel tarım üretimine karşı çevreci bir çözüm: Agroekoloji temalı belgesel filmler üzerinden bir analiz

Ekolojik sorunlar tüm canlıların yaşamlarını tehdit edecek boyutlara kadar gelmiştir. Bu sorunların çözümü için insan ve doğa ilişkilerinde yapıcı bir ilişkiye şüphesiz ihtiyaç vardır. İnsanlık yaşamsal faaliyetleri içinde sürekli doğa ile etkileşim halindedir. Bu faaliyetlerden biri olan tarımsal üretim, insan ve ekosistemin tüm unsurları ile yoğun etkileşim içinde olduğu bir faaliyettir. Endüstriyel tarım ve gıda sistemi, üretimde yoğun kimyasal kullanımına dayanan başta ekolojik ve birçok başkaca sorunları olan bir üretim modelidir. Tam da bu noktada agroekoloji tarım ve gıda sistemi ekolojik açıdan duyarlı, sosyal açıdan adil, ekonomik açıdan sürdürülebilir, gıda güvenliği ve egemenliği gibi pek çok yıkıcı sorunlara karşı çözümler sunar. Agroekoloji kavram olarak yeni sayılabilecek bir kavramdır. Dolayısıyla gelişimi için farklı disiplinlerin katkılarına ihtiyacı vardır. Belgesel sinema doğası gereği toplumsal sorunları dile getiren ve çözüm üretilmesi için sorumluluk üstlenen bir sanattır. Agroekoloji düşünce ve pratiğine toplumsal bellek ve katılım oluşturmak için belgesel filmlerin rolünü ortaya koymak oldukça önemlidir. Bu doğrultuda agroekoloji ilke ve esaslarını daha fazla yer verildiği düşünülen; "Zehirsiz Sofralar", "Kötü Tohum", "Goca Yörüğün Tohumları", "Toprağın Uyanışı", "Yeni Köylü" belgeselleri incelenmiştir. Örneklem filmler üzerinden belgesel sinema sanatının agroekoloji bilim ve politikasına karşın yaklaşımını ortaya koymak ve üstelenebileceği olası sorumluluklar gösterilmeye çalışılmıştır. Çalışmada yöntem olarak ekoeleştirik bir çerçevede hermenötik bir analiz yapılmıştır. Analiz sonucunda örneklem filmlerin mevcut tarım ve gıda sisteminin başta ekolojik olmak üzere sosyal, ekonomik, demografik, gıda sağlığı ve güvenliği gibi sorunlar üzerine yoğunlaşan söylemler barındırdığı görülmüştür. Ayrıca özgür yapım özelliğine sahip filmlerin mevcut tarım ve gıda rejiminin hegemonik ve tahakküm yapıları film içeriklerinde irdelenmiştir. Sonuç olarak belgesel sinema agroekoloji bilim ve politikasına karşı toplumsal bellek ve katılım oluşturmada müttefik bir faktör olabileceğini, görece daha fazla niceliksel ve niteliksel filmlere ihtiyaç duyulduğu sonucuna varılmıştır. ANAHTAR KELİMELER: Ekoloji, Agroekoloji, Ekoeleştiri, Belgesel Sinema, Ekobelgesel