Entelektüel yetersizliğe sahip yetişkinlerde çok bileşenli fiziksel aktivitenin fiziksel uygunluk ve sosyal becerilere etkisi: Bir karma yöntem çalışması

Bu tezin amacı, çok bileşenli fiziksel aktivitenin (ÇOBİFA) entelektüel yetersizliğe (EY) sahip yetişkinlerin fiziksel uygunluk ve sosyal becerilerine etkisini incelemektir. Karma araştırma yöntemlerinden müdahale desenine göre yürütülen bu araştırmanın nicel boyutunda, yarı deneysel desenlerden eşleştirilmiş kontrol gruplu desen, nitel boyutunda ise durum çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmada, deney ve kontrol gruplarını belirlemek amacıyla karma yöntem örnekleme stratejilerinden çok aşamalı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasında deney grubunda 12, kontrol grubunda 12 olmak üzere toplam 24 EY'li yetişkin, nitel aşamasında ise deney grubu ve 10 öğretmeni yer almıştır. Deney grubuna 24 hafta/haftada 2 gün (40 dk.) ÇOBİFA programı uygulanmış, kontrol grubundakiler olağan eğitimlerine devam etmişlerdir. Araştırmanın nicel verileri deney ve kontrol gruplarından fiziksel uygunluk ve sosyal beceri testleri formları, nitel verileri ise deney gurubu ve öğretmenlerinden yarı yapılandırılmış görüşme formu ve fiziksel aktive değerlendirme formu aracılığıyla toplanmıştır. Araştırmanın nicel verilerinin analizinde Mann Whitney U ve Wilcoxon İşaretli Sıralar testi, nitel verilerin analizinde ise içerik analizi yöntemi uygulanmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulardan, ÇOBİFA müdahalesinin EY'li yetişkinlerin kas kuvveti ve dayanıklılığının, aerobik kapasitelerinin, temel hareket, iletişim ve etkileşim, duyusal işlemleme, duyguları tanıma, anlama ve ifade etme ile duygu ve davranış yönetimi becerilerinin gelişimine olumlu etki ettiği belirlenmiştir. Ancak vücut kompozisyonu, esneklik hız/tepki süresi gibi ani karar vermelerini ve hareket etmelerini gerektiren beceriler ile sosyal problem çözme becerilerine anlamlı derecede olumlu etki etmediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada elde edilen nitel bulguların nicel yöntemlerle elde edilen bulguları destekler nitelikte olduğu belirlenmiştir. Araştırma sonucunda, ÇOBİFA'lar ile birlikte daha farklı tamamlayıcı müdahalelerin de sürece dahil edilmesinin, EY'li bireylerin fiziksel uygunluk ve sosyal becerilerinin bütüncül gelişimine daha fazla katkı sağlayacağı söylenebilir.