Erken dönem uyumsuz şemalar ve bağlanma stilleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Bu araştırmanın amacı bireylerin yaşamlarının ilk dönemlerinden itibaren oluşturdukları erken dönem uyumsuz şemalar ile bağlanma biçimleri arasındaki ilişki düzeyini incelemektir. Bu araştırma nicel yöntemlerden ilişkisel tarama modeli ile yapılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu uygun örnekleme yöntemi ile gönüllülük esasına göre belirlenmiş genç yetişkin 400 kişi oluşturmaktadır. Araştırma verileri üç farklı veri toplama formu kullanılarak toplanmıştır. İlk form katılımcıların algılanan sosyo-ekonomik düzeyleri, romantik ilişki durumlarına, annenin çalışma durumuna, anneye olan duygusal yakınlık düzeyi ve babaya olan duygusal yakınlık düzeyi gibi çeşitli bilgilerin yer aldığı araştırmacı tarafından hazırlanan Kişisel Bilgi Formu'dur. İkinci form katılımcıların erken dönem uyumsuz şema alanlarını belirleyebilmek için Young Şema Ölçeği Kısa Form-3'tür. Üçüncü form ise bireylerin bağlanma stillerini belirleyebilmek adına Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği Formu'dur. Araştırma verileri Google Form aracılığıyla çevrimiçi iletişim araçları kullanılarak toplanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler bilgisayar ortamına aktarılarak SPSS programı yardımı ile analiz edilmiş ve Pearson Korelasyon analizi, t-testi, ANOVA ve Scheffe testi analizlerinden yararlanılarak yorumlanmıştır. Anlamlılık düzeyi 0.05 olarak alınmıştır. Araştırma verilerinin dağılım normalliğini incelemek adına basıklık (Kurtosis) ve çarpıklık (Skewnes) değerlerine bakılmıştır. Değerlerin -1/+1 aralığında olduğu ve bu değerlerin normal dağılım gösterdiği görülmüştür. Bu araştırmada bireylerin güvenli bağlanma düzeyleri ile yüksek standartlar, zedelenmiş sınırlar, zedelenmiş otonomi ve kopuk şema alanları arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır. Kaçınan bağlanma stili ile zedelenmiş otonomi, kopukluk, yüksek standartlar, zedelenmiş sınırlar şema alanlarının, kaygılı-kaçınan bağlanma stilinde tüm şema alanlarının pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu bulgulanmıştır. Zedelenmiş otonomi şema alanı ile algılanan sosyo-ekonomik düzey, romantik ilişkiye sahip olma durumu, anne çalışma durumu, anneye olan duygusal bağ düzeyi ve babaya olan duygusal bağ düzeyi arasında; kopukluk şema alanı ile romantik ilişkiye sahip olma, annenin çalışma durumu, anneye olan duygusal bağ, babaya olan duygusal bağ arasında; yüksek standartlar şema alanı ile algılanan sosyo-ekonomik düzey ve anneye olan duygusal bağ arasında; zedelenmiş sınırlar ile anne çalışma durumu arasında ve diğeri yönelimlilik şema alanı ile algılanan sosyo-ekonomik düzey, anneye olan duygusal bağ arasında istatiksel olarak anlamlı farklılık olduğu bulgulanmıştır. Güvenli bağlanma stili ile anneye olan duygusal bağ ve babaya olan duygusal bağ arasında; kaçınan bağlanma stili ile algılanan sosyo-ekonomik düzey ve anne çalışma durumu arasında ve kaygılı bağlanma stili ile romantik ilişkiye sahip olma durumu arasında anlamlı farklılık olduğu saptanmıştır.