Eskişehir bisiklet yollarının analizi ve planlanması

Anahtar kelimeler: Bisiklet; bisiklet yolları; ulaşım planlaması; sürdürülebilir ulaşım, bisiklet güzergâh araştırması. Bisiklet ve bisiklet yolları gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde pek çok amaçla kullanıldığı gibi ulaşım aracı ve bir ulaşım sistemi olarak da dikkate alınmaktadır. Bisiklet yollarında seyahat eden bisikletlilerin güvenliğinin sağlanması ve bisiklet ulaşımının teşvik edilmesi için bisiklet yolları ile ilgili gerek ulusal gerekse uluslararası standartlar geliştirilmiştir. Bisiklet ulaşımının; sağlık, çevre, enerji verimliliği gibi konularda önemli faydaları vardır. Bisiklet güzergâhlarının belirlenmesinde özellikle ulaşım planlaması çalışmalarının ve kullanıcılarla yapılan anket ve sayım çalışmalarının mutlaka dikkate alınması gerekmektedir. Belirlenen güzergâhlarda, bisiklet yolu geometrik tasarım kriterlerine uygun olarak bisiklet yollarının yapımının gerçekleştirilmesi de önemlidir. Raylı sistemlerin kavşak noktası olarak tarif edilen Eskişehir; Türkiye'nin en yaşanabilir şehirleri arasındadır. Bir üniversite şehri olan Eskişehir'de bisiklet yollarına artan bir talep bulunmaktadır. Eskişehir ilinde mevcut durumda 65 km bisiklet yolu bulunmaktadır. Bu çalışmada, Eskişehir kent merkezinde bulunan ve mevcut bisiklet yollarına ilave olarak yapılması düşünülen bisiklet yolları üzerine bir çalışma yapılmıştır. Bu araştırmada, 2017 yılında tamamlanmış Eskişehir Ulaşım Ana Planı (EUAP) ve Eskişehir ilinde bisiklet kullanımı üzerine 2019 yılında gerçekleştirilen anket çalışmaları esas alınmıştır. 2017 yılı Eskişehir Ulaşım Ana Planı çalışmasında, dört aşamalı ulaşım planlaması modeli kullanılmıştır. Planlama çalışmasında Eskişehir'de, iç ve dış olmak üzere toplam 191 trafik analiz bölgesi oluşturulmuştur. Her bir bölgede yolculuk miktarları belirlenmiş ve ardından her bir bölge arasında gerçekleşecek yolculuklar da hesaplanmıştır. Planlama çalışması özel araçlar ve toplu taşıma için ayrı ayrı yapılmıştır. Eskişehir Ulaşım Ana Planı çalışması sonucu; kısa, orta ve uzun olmak üzere üç dönem için bisiklet yolları önerileri sunulmuştur. Ayrıca, 2019 yılında Eskişehir ilinde bisiklet kullanıcılarına, mevcut bisiklet yollarının durumu ve talep edilen bisiklet güzergâhları ile ilgili bir anket çalışması uygulanmıştır. Sonuç olarak, Eskişehir'in mevcut bisiklet yolları, ulaşım ana planı çıktıları ve yapılan anket çalışmaları ayrıntılı bir şekilde analiz edilerek Eskişehir'e bisiklet yolları önerilmiştir.