Yatırımcı duyarlılığı ile hisse senedi getirileri arasındaki ilişkiye dair çalışmalar

Bu tez, Haziran 2018'den Nisan 2024'e kadar olan dönemde, OECD üyesi G20 ülkelerinde yatırımcı duyarlılığı, ülke kredi notları ve sektörel endeks getirileri arasındaki dinamik ilişkiyi araştırmaktadır. Bir panel veri analizi çerçevesi kullanan çalışma, tüketici ve reel sektör güveninin beş ana endeks kategorisindeki borsa performansını nasıl etkilediğini araştırmaktadır: gösterge endeks, enerji, finans, sanayi ve teknoloji. Bu çalışma, OECD ülkelerindeki G20 ülkelerinin borsaları üzerindeki birleşik etkilerini değerlendirmek için ülke kredi notlarını güven endeksleriyle birleştirerek önceki araştırmaları genişletmektedir. Ülke kredi notlarıyla ilgili olarak dört tür kukla değişken oluşturulmuştur: (i) derecelendirme notları, (ii) derecelendirme notlarının artırılması, (iii) derecelendirme notlarının düşürülmesi ve (iv) tüm derecelendirme görünüm ve izleme revizyon ayarlamaları dahil olmak üzere tüm derecelendirme notlarıyla ilgili değişiklikler Mevcut literatürün çoğu genel olarak ülke derecelendirmelerine veya tüketici güvenine odaklansa da bu araştırma tüketici ve reel sektör güveni ölçümlerini, ülke kredi derecelendirmelerinin etkileri ile birleştirirken, derecelendirmelerin etkileşimlerini ikili ve üçlü olarak hisse senedi getirileri üzerindeki etkisini değerlendirmek için entegre etmektedir. Analiz, Tüfe, döviz kurları ve endüstriyel üretim gibi temel makroekonomik göstergelerin yanı sıra COVID-19 salgını ile İpotek Krizi'nin etkilerini de barındırmaktadır. Ampirik sonuçlar, ülke kredi derecelendirmelerinin sektörel getiriler üzerinde tutarlı bir doğrudan etkisini göstermese de yatırımcı duyarlılığının, özellikle de reel sektör güveninin piyasayı şekillendirmede önemli ve anlamlı bir rol oynadığını ortaya koymaktadır. Tüketici güveninin de çoğu durumda anlamlı bulunduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, ülke kredi derecelendirmelerinin, en çok enerji sektörleri ile gösterge endeks üzerinde kendini gösteren, duyarlılık etkisinin hisse senedi fiyatlarına taşındığı, dikkate değer etkileşim etkileri bulunduğu tespit edilmiştir. Derecelendirme, tüketici ve reel sektör güveni endekslerini de içeren üçlü etkileşim değerleri, enerji sektörü üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir negatif etki göstermektedir. Bu bulgu, ülke kredi notu kalitesindeki, tüketici güvenindeki ve reel sektör güvenindeki ortak bozulmanın bu sektördeki getiriler üzerinde aşağı yönlü baskıyı artırabileceğini göstermektedir. Ek olarak, çalışmada makroekonomik değişkenler arasında yer alan Tüfe'nin tüm sektör getirilerini etkilediği, döviz kurlarının ise sadece bazı sektörlerdeki getirileri etkilediği gözlemlenirken, endüstriyel üretimin ise genel olarak tüm çalışmalarda istatistiksel olarak anlamlı olmadığı görülmektedir. Ele alınan iki kriz dönemi arasında, COVID-19 kriz kukla değişkeni yalnızca enerji sektöründe önemli bir etki ortaya koyarak, pandemi döneminde sektöre özgü duyarlılığını vurgularken, ipotek krizi analiz edilen endekslerin performansı üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etki göstermemektedir. Bu tez, finansal piyasaların makroekonomik bilgileri ve davranışsal sinyallerini nasıl işlediğine dair yeni bakış açıları sağlayarak, duyarlılık ve ülke kredi riski perspektiflerini de içine alan, çalışmada yer alan ülkeler ve sektörler kapsamında geniş kapsamlı bir analiz sunarak literatüre katkıda bulunmaktadır. Bulgular, yatırımcılar, politika yapıcılar ve kredi derecelendirme kuruluşları için yapısal ve psikolojik faktörlerin gelişmiş ekonomilerde hisse senedi piyasası dinamiklerini şekillendirmek üzere nasıl etkileşime girdiğini anlamada önemli çıkarımlar sunmaktadır.