Etil piruvat'ın mikroglial hücrelerde NLRP3 inflamazom aktivasyonuna etkisi

İnflamazom aktivasyonu klasik inflamatuar yanıtlardan farklı olarak başlayan ve gelişen bir süreçtir. İnflamazom aktivasyonun oluşabilmesi için makrofaj veya mikroglia hücresinin algılayacağı bir tehlike sinyalinin olması gerekir. Bu sinyal; patojenle ilişkili moleküler yapılar (PAMP) ya da hasarlanma ile ilişkili moleküler yapılar (DAMP) olarak adlandırılırlar. İnflamazom aktive olduğunda kaspaz-1 aracılığıyla interlökin-1β (IL-1β) ve interlökin-18 (IL-18) gibi sitokinlerin salınımı gerçekleşmektedir. İnflamazom aktivasyonu olduğunda hücre ölümü de gerçekleştiğinden, inflamazom aktivasyonunun regülasyonu ve baskılanması önem arz etmektedir. Etil Piruvat (EP) anti inflamatuar ve pro metabolik etkileri olan bir moleküldür. EP'nin Alzheimer ve Parkinson gibi nörodejeneratif hastalıkların klinik tablolarında iyileşme sağladığı gösterilmiştir. Ayrıca BV2 mikroglial hücre hattında inflamatuar aktivasyonu baskıladığı saptanmıştır. Çalışmamızda EP'nin N9 mikroglial hücre hattında inflamazom aktivasyonuna etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda, N9 mikroglial hücrelerine Lipopolisakkarit (LPS) ve ATP uygulaması ile NOD benzeri reseptör ailesi pirin domain içeren protein 3 (NLRP3) inflamazom aktivasyonu oluşturuldu. Öncelikle EP'nin inflamazom aktivasyonunu baskılayacak ve en önemlisi hücrelere toksik olmayacak dozu belirlenerek başlandı. Daha sonra inflamazom aktivasyonunun belirteçleri mRNA düzeyinde real-time PCR, protein düzeyinde ELISA ve immunblot yöntemleri ile incelendi. Bunun yanında mitokondriyal reaktif oksijen türleri (ROS) ve mitokondriyal membran potansiyeli florometrik yöntemlerle tespit edildi. Sonuçlarımıza göre EP, LPS+ATP modeli ile NLRP3 inflamazom aktivasyonu gerçekleştirilen N9 mikroglial hücrelerinde, IL-1β ve IL-18 inflamatuar sitokinlerinin mRNA düzeyinde miktarını istatistiksel olarak anlamlı azaltmıştır. Ayrıca, inflamazom ile ilişkili proteinlerin ekspresyonunu ve inflamazom aktivasyonu sonucunda görülen piroptotik hücre ölümünü azalttı. Bunların yanı sıra, mitokondriyal ROS miktarını baskılayıp ve mitokondriyal membran potansiyelinin bozulmasını önledi. Anahtar Kelimeler: Etil Piruvat, Mikroglia, NLRP3 inflamazom, piropitoz, LPS, ATP