Ex vitro şartlarda farklı büyüme ortamları ve hümik asit uygulamalarının safran (Crocus sativus L.) kormlarının gelişimine etkisi

Iridacea familyasından Crocus cinsinin bir türü olan safran (Crocus sativus L.) sadece kormları ile vejetatif olarak çoğaltılabilen autotriploid kısır bir türdür. Üretimde kullanılan kormlar en pahalı girdiyi oluşturmakta ve kormların çiçek verebilmesi için belirli büyüklüğe ulaşması gerekmektedir. Bu çalışma; farklı yetiştirme ortamları ve farklı dozlarda hümik asit uygulamalarının safran bitkisinin küçük kormlarının (0,5 gram) gelişimine etkisini belirlemek amacı ile yapılmıştır. Deneme, tesadüf bloklarında bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Ana parsellere yetiştirme ortamları (torf, mil, cüruf ve toprak), alt parsellere ise hümik asit dozları 0 (kontrol), 0,65, 1,30, 2,60 g/m2 olacak şekilde yerleştirilmiştir. Denemede; çıkış yüzdesi, toplam çıkış sayısı (adet/parsel), yaprak sayısı (adet/parsel), yaprak boyu (cm), korm sayısı (adet/parsel), korm ağırlığı (g/parsel) ve birim korm ağırlığı (g/soğan) parametrelerinde ölçüm ve gözlemler yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; farklı yetiştirme ortamlarında ölçülen bütün karakterlere ait ortalama değerler arasındaki farklar istatistiki olarak önemli bulunmuştur. Yaprak uzunluğu, korm ağırlığı ve birim korm ağırlığı en yüksek sırası ile 47,64 cm, 41,51 g ve 1,89 g ile torf ortamından, en düşük ise sırası ile 35,0 cm cüruf ortamı, 21,62 g ve 0,97 g ile mil ortamından elde edilmiştir. Dikilen küçük kormların torf ortamında diğer ortamlara göre yaklaşık 1,5 – 2 kat daha fazla ağırlık kazanarak irileştikleri tespit edilmiştir. Kontrol ile birlikte 0.65 g/m2 ve 1.30 g/m2 hümik asit uygulamaları arasında önemli bir fark bulunmamış, ancak 2.60 g/m2 hümik asit uygulamasında daha düşük değerler elde edilmiştir. Küçük safran komlarının gelişip irileşmesi için incelenen diğer ortamlara göre en uygunu torf ortamı olarak tespit edilmiştir.