Nete yakın şekilli eksenel simetrik dövme kalıplarının tasarımı için bir uzman sistem

oz NETE YAKTN ŞEKİLLİ EKSENEL SİMETRİK DÖVME KALIPLARININ TASARIMI İÇİN BİR UZMAN SİSTEM YILMAZ, Necip Fazıl Doktora tezi, Makina Mühendisliği Bölümü Tez yöneticisi: Doç. Dr. Ömer Eyercioğlu Haziran, 2002, 248 sayfa Bu tezde, nete yakın şekilli eksenel simetrik dövme kalıplarının tasarımı ve bunun için bir bilgi tabanının oluşturulması amacıyla kural tabanlı bir uzman sistem uygulaması gerçekleştirilmiştir. Geliştirilen sistem, eksenel simetrik parçaların dövme kalıplarının tasarımını ve bunların bir uzman sistemin gücü ile tanıştırılmasını amaçlamaktadır. Bu paket modüler bir yapıya sahip olup dört ana bölümden oluşmaktadır. İlk olarak, AutoCAD'ten alınan ürünün son haline ait çizim dosyası, DXF formatına dönüştürülmekte ve unsur algılama modülü ile sisteme entegre edilmektedir. Ürün geometrisinin algılanmasından sonra bunun kapalı kalıpta dövülebilirliğinin kontrolü ikinci adımı oluşturmaktadır. Üçüncü adımda, kalıp boşluğunun tamamen doldurulabilmesi için gerekli dövme yükü hesaplanmaktadır. Dövme işleminin tamamlanması için güç ve enerji gereksinimi yine bu bölümde hesaplanmaktadır. Kalıptaki mukavemet hesabı ve kalıp şeklinin belirlenmesi ise dördüncü bölümü oluşturmaktadır. Bu bölümde, iş parçası ile kalıp arasındaki sıcaklık ve elastisite farkından dolayı meydana gelen değişimler ele alınmaktadır. Bu çalışma ile sadece belirli endüstriyel parçaların değil eksenel simetrik tüm parçaların dövme kalıplarının tasarımı gerçekleştirilmektedir. Bu amaçla ürün geometrisinin algılanması, dövme yükünün hesabı ve kalıp ölçülerinin belirlenmesi gibi parametreler için bir uzman sistem uygulaması geliştirilmiştir.Bu çalışma genelde bilgi tabanlı, özelde ise kural tabanlı bir yapıya sahiptir. Programda özel bir çıkarım mekanizması hazırlanmıştır. Geliştirilen uzman sistem, Borland C++ dilinde pek çok veritabanı ve SQL imkanlarından yararlanılarak yazılmıştır. Anahtar Kelimeler: Uzman Sistem, Eksenel Dövme, Kalıp Tasarımı, Nete Yakın Şekilli Dövmecilik. vı