Farklı ambliyopi tiplerinde optik koherens tomografi anjiografi ile ölçülen maküler ve peripapiller vasküler dansitelerin karşılaştırılması

AMAÇ: Bu çalışmada, farklı ambliyopi tiplerinde (ametropik ambliyopi, anizometropik ambliyopi, strabismik ambliyopi, deprivasyon ambliyopisi) optik koherens tomografi anjiyografi (OKTA) ile ölçülen maküler ve peripapiller bölgedeki vasküler dansite değerlerini yaş ve cinsiyet uyumlu sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmayı amaçladık. MATERYAL METOD: Prospektif, kesitsel çalışmamıza Mayıs 2020 ve Şubat 2021 tarihleri arasında pediatrik oftalmoloji birimine başvuran 8-18 yaş arası hipermetropik ametropik ambliyopi tanılı 16 hastanın 32 gözü, hipermetropik anizometropik ambliyopi tanılı 21 hastanın ambliyop 21 gözü, ezotropyaya bağlı gelişen strabismik ambliyopi tanılı 15 hastanın 15 ambliyop gözü, deprivasyon ambliyopisi tanılı 12 hastanın 12 ambliyop gözü, kontrol grubuna da 8-18 yaş arası emetrop, herhangi bir oküler patolojisi olmayan 30 bireyin 30 gözü dahil edildi. Hastaların refraksiyon kusurları ve Snellen eşeli ile en iyi düzeltilmiş görme keskinlikleri (EİDGK) logMAR olarak kaydedildi. Tüm olgularda OKTA ile maküler bölge vasküler dansite tespiti için yüzeyel vasküler pleksus ve derin vasküler pleksus tüm görüntü damar yoğunluğu, foveal damar yoğunluğu, parafoveal damar yoğunluğu ve perifoveal damar yoğunluğu değerleri, foveal avasküler zon alanı (FAZ) değerleri ölçülüp kaydedildi. Retina sinir lifi tabakası (RSLT) ve peripapiller bölge damar dansite tespiti için tüm görüntü, disk içi ve peripapiller damar yoğunluğu ölçümleri yapıldı. İstatistiksel analiz için Kruskal Wallis testi ve gruplar arası karşılaştırma için post hoc testi yapıldı. BULGULAR: Gruplar arasında yaş ve cinsiyet açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmadı. Ortalama EİDGK (LogMar), Anizometropik ambliyopi (0.44 ±0.16), strabismik ambliyopi (0.40 ± 0.13) ve deprivasyon ambliyopisi (0.98 ± 0.23) gruplarında (unilateral ambliyopi) ametropik ambliyopi (bilateral ambliyopi) (0.26 ±0.10) ve sağlıklı gruba (0) göre istatistiksel olarak anlamlı düşük bulundu (p<0,001). Anizometropik ambliyopide, strabismik ambliyopide ve deprivasyon ambliyopisinde ametropik ambliyopi ve sağlıklı gönüllülere göre yüzeyel ve derin vasküler pleksusun tüm görüntüsü damar yoğunluğu, foveal damar yoğunluğu ve parafoveal damar yoğunluğu istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulundu (p < 0.001). FD-300 damar yoğunlukları ve optik disk tüm görüntü damar yoğunlukları unilateral ambliyopilerde ametropik ambliyopi ve sağlıklı gönüllülere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşük bulundu (p < 0.001). FAZ (Foveal Avasküler Zon) alanı ve PERİM (Perimetre)ölçümleri, RSLT değerleri ve optik disk disk içi ve peripapiller damar yoğunlukları arasında beş grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Yapılan korelasyon analizinde LogMAR cinsinden ortalama görme keskinliği ile yüzeyel vasküler pleksus foveal damar yoğunluk (p < 0.001, r= - 0.622), yüzeyel vasküler pleksus parafoveal damar yoğunluk (p < 0.001, r= -0.556), derin vasküler pleksus foveal damar yoğunluk (p < 0.001, r = -0.636) ,derin vasküler pleksus parafoveal damar yoğunluk (p < 0.001 r=-0.596) arasında negatif korelasyon saptandı. SONUÇ: Anizometropik ambliyopi, strabismik ambliyopi ve deprivasyon ambliyopisinde maküler bölge yüzeyel ve derin vasküler pleksus damar yoğunlukları etkilenmiştir ve OKTA bu değişimlerin tespit edilebilmesinde faydalı olabilir.