Farklı dayanıklılık antrenmanlarının oksidatif stres oluşumu ve antioksidan düzeyleri üzerine etkisi

Bu çalısma, farklı dayanıklılık antrenman metodlarının, oksidatif stres olusumu ve antioksidan düzeyleri üzerine etkilerini arastırmak amacıyla yapıldı. Arastırma, düzenli olarak egzersiz yapmayan, rekreatif olarak aktif, sigara içmeyen ve herhangi bir ek vitamin tableti kullanmayan, 38 erkek beden egitimi ve spor yüksekokulu ögrencisi üzerinde gerçeklestirildi. Denekler, sürekli kosular (n=13), interval kosular (n=12) ve kontrol (n=13) olmak üzere 3 gruba ayrıldı. Antrenman gruplarına, 8 hafta boyunca, haftada 3 gün antrenman programı uygulanırken, kontrol grubu herhangi bir programa dahil edilmedi. Deneklerin her birinden, 8 hafta öncesi ve sonrasında, dinlenik durumda ve tükenme egzersizi sonrası kan örnekleri alındı. Alınan kan örneklerinde plazma malondialdehid (MDA), laktat dehidrogenaz (LDH), glutatyon peroksidaz (GPx) ve katalaz (CAT) tayinleri analiz edildi. Her iki antrenman metodu da dinlenik ve tükenme MDA degerlerini önemli düzeyde etkilememistir. Sürekli kosular 8 hafta sonunda, tükenme egzersizi sonrası MDA degerlerini önemli düzeyde azaltmıstır. Tükenme egzersizi, LDH degerlerini bütün gruplarda sadece antrenmanlardan önce önemli düzeyde artırırken, her iki antrenman metodu da 8 hafta sonunda, dinlenik ve tükenme LDH degerlerini önemli düzeyde azaltmıstır. Tükenme egzersizi, GPx degerlerini hiçbir grupta önemli düzeyde etkilememistir. Sürekli kosular, dinlenik ve tükenme GPx degerlerini önemli düzeyde artırırken, interval kosular sadece dinlenik GPx degerlerini önemli düzeyde artırmıstır. Sürekli kosular, dinlenik CAT degerlerini önemli düzeyde azaltırken, tükenme CAT degerlerini etkilememistir. Interval kosular ise hem dinlenik CAT degerlerini hem de tükenme CAT degerlerini önemli düzeyde azaltmıstır. Ayrıca sürekli kosular 8 hafta sonunda, tükenme egzersizi sonrası CAT degerlerini önemli düzeyde artırmıstır. Sonuç olarak, düzenli olarak yapılan dayanıklılık antrenmanlarının, antioksidan sistemi güçlendirerek, lipid peroksidasyonunu ve LDH aktivitesini azalttıgı ve buna dayanılarak olası doku hasarını azaltabilecegi kanısına varılmıstır. Ayrıca, sürekli kosuların, interval kosulara göre özellikle antioksidan enzimleri daha fazla aktive ederek, tükenme egzersizi sonrası olusan lipid peroksidasyonunu önlemede daha etkili oldugu fakat bunun istatistiksel olarak önemli olmadıgı söylenebilir. Anahtar kelimeler: Dayanıklılık antrenmanı, oksidatif stres, antioksidan.