Farklı düzeyde sulama uygulamalarının nohut (cicer arietinum l.) bitkisinin verim ve bazı morfolojik parametreler üzerine etkisi

Bu çalışma, 2024 yazlık nohut yetişme sezonunda Siirt Üniversitesi Ziraat Fakültesi arazisinde yürütülmüştür. Araştırma, damla sulama yöntemiyle sulama yapılan deneme koşullarında, üç tekerrürlü tesadüf blokları bölünmüş parseller deneme deseninde yürütülmüştür. Denemede, üç farklı nohut genotipi (Ç1: Hasanbey, Ç2: Seçkin, Ç3: İnci) kullanılmıştır. Sulama uygulamaları, topraktaki su içeriğine bağlı olarak I100, I50 ve I0 düzeylerinde gerçekleştirilmiştir. Toprak su miktarı, A-Pan buharlaşma kabı ile ölçülmüştür. Araştırmada; verim ve bazı verim bileşenleri incelenmiştir. Araştırma neticesinde; verim değerleri genotipe, sulama konularına ve genotip sulama konusu interaksiyonlarına göre sırasıyla 1861,66 – 2200,33 kgha-1, 1620,22 – 2440,22 kgha-1 ve 2680,00 – 1506,33 kgha-1 arasında değişmiştir. Bitki su stres indeks (CWSI) sırasıyla; 0,65 – 0,31, 0,54-0,46 ve 0,68-0,23 değerleri arasında değişmiştir. Klorofil indeksi değeri 39,12 – 38,08 spad, 44,67 – 34,00 spad ve 45,39-33,52 spad olarak belirlenmiştir. Su kulanım randımanı (WUE); 0,68 – 0,58 kgda/mm, 0,65 – 0,61 kgda-1/mm ve 0,71 – 0,56 kgda-1/mm olarak belirlenmiştir. Nodül oluşumu sırasıyla; 8,26 - 7,29, 9,21 - 0,61 ve 10,15 - 6,44 olarak saptanmıştır. Bitki kök dağılımı sırasıyla 4,99 - 4,33, 6,62 - 3,21 ve 7,26 - 3,08 olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak, bu bulgular göre, I100 sulama rejimi ve İnci genotipi kombinasyonunun Siirt gibi yarı kurak bölgelerde nohut üretimi için en verimli alternatif olduğunu söylemek mümkündür. I100 sulama, su kaynaklarının verimli kullanımını optimize ederken, İnci genotipi bitkinin çevresel streslere karşı dayanıklılığını ve üretim potansiyelini artırmaktadır. Bu nedenle, nohut üreticilerine, su kısıtı olmayan I100 sulama programı ve İnci genotipi gibi verimli genotipleri tercih etmeleri tavsiye edilmektedir. Bu strateji, hem verim artışı sağlayacak hem de sürdürülebilir tarım uygulamalarına katkı sunacaktır.