Farklı yerleşim sıklığında yetiştirilen bıldırcınlarda (Coturnix coturnix japonica) diyetsel haşhaş tohumunun büyüme performansı ve bazı biyokimyasal parametreler üzerine etkileri

Amaç: Farklı yerleşim sıklığında yetiştirilen bıldırcınlarda rasyona ilave edilen haşhaş tohumu katkısının büyüme performansı ve bazı biyokimyasal parametreler üzerine etkisi incelenmiştir. Materyal ve Metot: Çalışmada 1 günlük yaşta alınan karışık cinsiyetteki 162 adet bıldırcın (Coturnix coturnix japonica) kullanılmıştır. Bıldırcınlar rastgele 6 gruba (her birinde 18 adet bıldırcın ve 100 cm² taban alanı olan 3 grup ve her birinde 36 adet bıldırcın ve 50 cm² taban alanı olan 3 grup) ayrılmıştır. Kümes sıcaklığı ilk gün 32-35°C'ye ayarlanmış daha sonra her 2-3 günde bir 1°C düşürülerek 21. günde 25-26°C'ye getirilmiştir. Çalışma süresi boyunca 24 saat aydınlatma uygulanmış su ve yem ad libitum olarak verilmiştir. Bıldırcınlar, temel rasyon (%24 HP ve 2900 Kcal/kg ME) ve temel rasyona %1 ve 2 düzeyinde öğütülmüş haşhaş tohumu ilave edilen yemlerle beslenmiştir. Çalışma 21 gün sürmüştür. Çalışmada canlı ağırlık (CA), canlı ağırlık artışı (CAA), yem tüketimi (YT), yemden yararlanma oranı (YYO) haftalık olarak belirlenmiştir. Çalışma sonunda bütün hayvanlar tartılarak bitiş ağırlığı belirlenmiş, her gruptan 6'şar adet bıldırcın dekapite edilerek karkas ağırlığı ve karkas verimleri belirlenmiştir. EDTA'lı tüplere alınan kan örneklerinde kan parametreleri ölçülmüş, yine kandan elde edilen plazmada ELİSA ile kortizol, SOD, CAT ve MDA gibi oksidatif stres parametreleri ölçülmüştür. Bulgular: Yüksek yerleşim sıklığı olan gruplarda normal yerleşim sıklığı olan gruplara göre kesim ağırlığı ve canlı ağırlık artışı değerleri daha yüksek olarak elde edilmesine rağmen istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık görülmemiştir (P ˂ 0.001). Aynı şekilde karkas ağırlığı ve karkas verimi değerleri de gruplar arasında anlamsız bulunmuştur(P˂0.001). Diğer taraftan yüksek yerleşim sıklığı olan gruplarda haşhaş tohumu ilavesi ile yem tüketimi ve yemden yararlanma oranı değerleri incelendiğinde gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmemiştir (P˂0.001). Kan parametreleri incelendiğinde sadece % LYM, MID ve GRAN düzeylerinin yerleşim sıklığının ve haşhaş tohumu dozunun etkisiyle anlamlı bir şekilde fark oluşturduğu görülmüştür (P ˂ 0.001). Yerleşim sıklığı yüksek olan gruplarda normal gruplara göre MDA düzeyinin anlamlı bir şekilde yükseldiği ve haşhaş tohumu ilavesiyle bu değerin istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde düştüğü görülmüştür (P ˂ 0.001). Plazma kortizol, SOD ve CAT düzeylerinde ise gruplar arasında herhangi bir fark görülmemiştir. Sonuç: Yüksek yerleşim sıklığının büyüme performansı, kan parametreleri ve bazı oksidatif stres parametreleri üzerine olumsuz etkilerinin olduğu, ayrıca oksidatif stres parametrelerinden MDA düzeyini düşürdüğü görülmüş, diğer parametreler üzerine herhangi bir etkisinin olmadığı görülmüştür. Anahtar kelimeler: Haşhaş Tohumu, Bıldırcın, Yerleşim Sıklığı