Farklı özelliklerdeki tarihi minarelerin sonlu elemanlar yöntemi ile dinamik karakteristiklerinin belirlenmesi

Bu tez çalışmasında, Gümüşhane İli Süleymaniye Mahallesi'nde bulunan üç farklı tarihî yığma minarenin dinamik karakteristikleri sonlu elemanlar yöntemiyle karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışmanın temel amacı, aynı malzeme parametreleri kullanılarak farklı geometrik özelliklere sahip minarelerin doğal frekans, periyot ve mod şekillerindeki değişimleri ortaya koymaktır. Bu kapsamda minarelerin kaide, gövde, şerefe, petek ve külah bölümlerine ait geometrik ölçümleri yapılmış ve ANSYS Mechanical APDL ortamında üç boyutlu sayısal modelleri oluşturulmuştur. İncelenen minarelerin malzeme özellikleri, yapıya zarar vermeyen tahribatsız yerinde değerlendirmeler, saha gözlemleri ve literatürde tarihi yığma yapılar için kabul gören yaklaşık malzeme parametreleri birlikte dikkate alınarak belirlenmiştir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda elde edilen bulguların literatürdeki benzer tarihi taş yığma minare değerleriyle uyumlu olması nedeniyle, üç minare için ortak malzeme parametreleri kullanılmıştır. Böylece analiz sonuçlarındaki farklılıkların daha çok minarelerin yükseklik, kesit düzeni, gövde genişliği, şerefe konumu ve genel narinlik oranı gibi geometrik özelliklerinden kaynaklanması hedeflenmiştir. Modal analizler sonucunda elde edilen frekans, periyot ve mod şekilleri karşılaştırılarak minarelerin dinamik davranışları değerlendirilmiştir.