Fayda aralığı temelli etkileşimli grup karar verme yöntemi ile tedarikçi seçimi

Özellikle son yıllara baktığımızda; dış kaynak kullanımı, tedarik esaslı küçülme ve birleşme gibi eğilimlerin arttığı görülmektedir. Müşteri odaklılık vazgeçilmez bir unsur haline gelmiştir. Firmaların içerisinde bulundukları rekabetçi ortamda, bir firmanın performansı sadece kendi yeteneklerine bağlı değildir. Rekabet gücünü devam ettirebilmeleri için tedarikçi seçiminin önemi gittikçe artmaktadır. Tedarikçilerin de bu rekabetçi ortama ayak uydurabilmeleri, tedarikçisi olduğu firmanın isteklerini, istenilen kalitede, istenilen zamanda, istenilen hızda yani gereken şartlarda sağlayabilmeleri gerekir.Tedarik maliyetlerindeki artış, tedarikçi seçiminin önemini arttırmaktadır. Yüksek teknoloji ürünlerinde; bitmiş ürünün maliyetinin çoğunluğu, tedarikçilerden sağlanan parçalardan oluşabilmektedir. Üretim işletmelerinde; tedarikçilerden sağlanan parçaların, işletmeye maliyeti, yüksek oranlara çıkabilmektedir. Bazı sektörlerde tedarikçiler artık stratejik ortak konumuna yükselmişlerdir. Tedarikçilerden hizmet de tedarik edilmektedir. Hizmet, satın alınan faydadır. Hizmet tedarikçisi seçimi, konunun soyut olasından dolayı daha da karmaşık hale gelmektedir. Fiyattan farklı unsurlar devreye girmektedir. Büyük ölçekli firmalarda bu süreç, grup karar vermeyi zorunlu hale getirmektedir, fakat karar vericilerin konu hakkında tam olarak bilgiye sahip olmamaları bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Tedarikçi seçimi çok kriterli bir karar verme problemidir. Tedarikçi seçim problemlerinde, işletmenin istekleri doğrultusunda en uygun tedarikçi seçimi amaçlanır. Tedarikçi seçiminde hata yapılması, başarısız bir tedarikçi ilişkisini garanti altına almaktadır. Bu durum işletmeye zaman, maliyet ve pazar kaybı anlamını taşımaktadır.Bu tezde, hizmet alınan tedarikçi performansının değerlendirmesi ve seçimi için; kısmi bilgiyi kullanan, fayda aralığı temelli etkileşimli grup karar verme yöntemi geliştirildi. Grup üyeleri için, tercihlerini kesin ifadelerle belirtmenin zor olması sebebiyle kısmi bilgi kullanıldı. Burada kısmi bilgi formlarından, kısmi fayda bilgisini etkin ve verimli bir şekilde grup üyelerine göstermesi sebebiyle aralık tipi kullanıldı. Buna ilaveten aralık tipi fayda bilgisi, grup üyelerinin fayda bilgilerini karşılaştırmalarını kolaylaştırdı. Yöntemle, karar vericilerin aralık formunda belirtmiş oldukları fayda bilgileri, grubun fayda bilgisi şekline dönüştürüldü. Elde edilen aralık formundaki grubun fayda bilgisi ile yine grubun belirlemiş olduğu iyimserlik katsayısı kullanılarak her seçeneğin fayda değerleri elde edilip, en fazla faydayı sağlayan tedarikçinin seçimi sağlandı. Seçimden dolayı oluşabilecek pişmanlığın da minimize edilmesi amaçlandı. Hizmet alınan tedarikçi seçimi gibi zor ve önemli bir problemin, hizmetin özellikleri ve firmanın istekleri göz önünde bulundurularak çözümü amaçlandı.