Fen bilimleri ders kitapları konusunda hazırlanan akademik çalışmaların eğilimleri ve kaynakça denemesi

Bu çalışmanın amacı; 2012-2024 yılları arasında Fen Bilimleri ders kitapları konusunda hazırlanan makale, lisansüstü ve doktora tezi türündeki bilimsel çalışmaları çeşitli yönlerden incelemek ve alan araştırmacılarına bir kaynakça denemesi sunmaktır. Çalışmadaki bu temel amaç bağlamında Fen Bilimleri ders kitapları konusunda hazırlanan çalışmaların türleri, yayım yılları, konuları, sınıf seviyeleri, çalışmalarda kullanılan araştırma yöntemi, çalışmaların sayfa sayısı, lisansüstü ve doktora tezlerinin üniversitelere, enstitülere göre dağılımı, ana bilim ve bilim dallarına göre dağılımı incelenmiştir. Son olarak ise 2012-2024 yılları arasında hazırlanan çalışmalarla ilgili bir kaynakça denemesi sunulmuştur. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi kullanılmıştır. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen "Akademik Çalışma İnceleme Formu (AÇİF)" ile toplanmıştır. Toplanan veriler, betimsel analiz yöntemine göre analiz edilmiştir. Çalışma sonucunda 2012-2024 yılları arasında 187 makale, lisansüstü ve doktora tezinin hazırlandığı tespit edilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre ilgili konuda Türkiye'de 48 üniversitede çalışma yapılmıştır. Türkiye'de Fen Bilimleri ders kitaplarını konu alan 97 makale, 87 yüksek lisans ve 3 doktora tezinin hazırlandığı bulgulanmıştır. En fazla lisansüstü çalışmanın hazırlandığı üniversite ise Gazi Üniversitesidir (f=7). Fen Bilimleri ders kitapları konusunda hazırlanan doktora ve lisansüstü tezleri en fazla %49 oranı ile Eğitim Bilimleri Enstitüsü'nde (f=45) hazırlandığı bulgulanmıştır. Fen Bilimleri ders kitapları konusunda en fazla 2022 yılında (f=24) lisansüstü tezin hazırlandığı görülmektedir. Fen Bilimleri ders kitapları ile ilgili doktora ve lisansüstü tezlerinin en fazla nitel yöntemle (f=75) hazırlandığı tespit edilmiştir. Fen Bilimleri ders kitapları konusunda hazırlanan çalışmalarda işlenen konulara göre dağılımı bakıldığında söz konusu çalışmalarda en fazla Fen Bilimleri ders kitaplarında yer alan etkinlikler incelenmiştir. Çalışmada Fen Bilimleri ders kitapları konusunda hazırlanan yüksek lisans ve doktora tezlerinin en fazla ortaokul seviyesindeki ders kitaplarını (f=50) incelediği tespit edilmiştir. Araştırma sonuçlarından hareketle önerilerde bulunulmuştur. Anahtar sözcükler: Fen Bilimleri