Enterprise risk management applications at BİST İstanbul on financial companies

Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de finansal olmayan şirketlerde risk yönetiminden sorumlu kişilerin profilini, en önemli riskler ile bu risklerin yönetimini ve sigorta yaklaşımını incelemektir. Belirsizliklerin arttığı ve özellikle dijitalleşmeyle hızlı değişimlerin yaşandığı dünyamızda şirketlerde kurumsal yönetimin etkin uygulanması rekabet ortamında varlıklarını daha güçlendirici etkiye sahiptir. Risk yönetimi, takım çalışması yaklaşımı ile tüm paydaşların dahil olduğu tüm şirket süreçlerinin bir parçası olan önemli bir sistemdir. Bu argüman ve risk yönetiminin ülkeler içinde artan önemi doğrultusunda, bu çalışma Türkiye'de risk yönetiminin etkinliği, yeterliliği ve yaklaşımları sorusunu yanıtlamayı amaçlamaktadır. Türkiye'nin şu anda uluslararası rekabet gücünün artırılmasına yönelik büyük adımlar atmış ve ulusal ekonomi politikasını daha da ileriye götürmek için uluslararası risk yönetimi platformlarına hızla uyum sağlamayı hedefleyen gelişmekte olan bir ülke olduğu göz önüne alındığında, Türkiye'nin uygulama düzeyini vurgulamak önemlidir. (1). Ana esasler mevcut durumda risk yönetimine ilişkin olarak organizasyonların genel sağlığını arttırmak için hazırlanacağından (2). sigorta şirketleri: Sigorta şirketleri için firma politika/tutum bilgisi önemli olduğundan ve son olarak (3). finansal firmalar: Türk şirketlerine bir kredi limitini veren firmalara mali tablolar aracılığıyla kamuya açık olan bilgiler dışında bilgiler sağlanacağından (4). finansal olmayan firmalar: Genel bir kontrol yaptırmalarına ve kendi yöntemleri ile ilgili genel iyileştirme alanlarını görmelerine izin vereceğinden, ve en önemlisi (5). risk yönetimi literatürü: en üst düzey endüstri şirketlerinde direkt olarak üst düzey risk yöneticilerinden içeriden bilgi elde etmeyi zorlaştırdığından sonuçlar hükümet için yararlı olacaktır. Bu verilerin ve analizlerin katkısı, risk yönetimi alanında analiz yürüten araştırmacılar için yararlı olabilir. Dünyada ve Türkiye'de risk yönetimiyle ilgili standartlar ve yaklaşımlar yapılan literatür taraması ile ortaya koyulmuştur. Böylece risk yönetiminden sorumlu olanların profili ve ilgili yaklaşımlar analiz edilecektir. Bu, kullanılan risk yönetimi yaklaşımları hakkında bilgi elde etmek amacıyla yürütülmektedir. Anket soruları, ilgili risk yönetimi literatürü incelenerek ve uluslararası "Avrupa Risk ve Sigorta Raporu" ve "FERMA Anketi" ve "RIMS Anketi" nden unsurlar kullanılarak oluşturulmuştur. Bu soruların kombinasyonu anketimizin altında listelenmiştir. Anketin taslak versiyonu risk yöneticileri ile pilot olarak test edilmiş ve ölçekte değişiklikler yapılmıştır. Örneklemin son hali kamu şirketlerinden risk yöneticilerinden oluşmaktaydı ve 59'luk bir gözlem büyüklüğüne sahipti. Anket hazırlandı ve katılımcılara Survey Monkey aracılığıyla çevrimiçi olarak yollandı. Anketin son versiyonu BIST'teki halka açık firmalar listesine gönderildi. Toplam yanıt oranı %29 oldu. Firmaların örneklemi, Türkiye'deki en yüksek sanayileşmiş şirketlerden oluşmakta olup, 20 katılımcı 2017 yılına kadar ISO 500 ilk 100'ü kapsamındadır. Her anket sorusu bireysel olarak (betimleyici istatistik). yüksek-düşük frekans analizi, yüzde ve çapraz tablolama ve genel frekans analizi ile analiz edilmiştir. Ayrıca, ilgili sorular çapraz tablolama yoluyla bir araya getirilmiş ve birlikte analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarımız, Türkiye'de finansal ve sigorta sektöründeki risk yönetimine ilişkin yasal düzenlemelerin Avrupa'dan uyarlanarak zorunlu koşullara bağlandığını, riskin erken saptanması komitesiyle ilgili yükümlülüklerini yerine getirmeleriyle beraber uygulamalarının dünyadaki sonuçlardan çok da farklı olmadığını göstermektedir.