Futbol antrenörlerinin liderlik özelliklerinin ölçülmesi

Bu çalışmanın amacı, futbol antrenörlerinin liderlik özelliklerinin ölçülmesidir. Araştırmanın örneklemini Türkiye'deki çeşitli spor kulüplerinde çalışan 648 futbol antrenörü oluşturmaktadır. Araştırmaya katılan bireyler tesadüfi yöntem ile seçilmiştir. Araştırmada veri toplama aracı olarak; Bass ve Avolio (1997) tarafından geliştirilen, Cemaloğlu (2007) tarafından Türkçeye uyarlanan "Çok Faktörlü Liderlik Ölçeği [Multifactor Leadership Questionnaire 5-X Short, (MLQ)]" ve demografik özellikleri sorgulayan "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Elde edilen verilerin değerlendirilmesinde SPSS 21 IBM istatistik paket program kullanılmıştır. Verilerin hesaplanması için her alt boyutun toplam puanı alınmıştır. Tüm karşılaştırmalı istatistikler bu puanlar üzerinden yapılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediği Shapiro-Wilk testi ile analiz edilmiştir. Dönüşümcü liderlik alt boyutu toplam puanı, işlemci liderlik alt boyutu toplam puanı, liderlik davranış sonuçları alt boyutu toplam puanı ve çok faktörlü liderlik ölçeği toplam puanının normal dağılım değerleri taşımadığı anlaşılmıştır. (p<0,05). Ancak bu alt boyutların basıklık ve çarpıklık katsayıları incelendiğinde basıklık ve çarpıklık katsayılarının +1 ile -1 değerleri arasında olduğu görülmektedir. Jondeau ve Rockinger (2008) e göre alt boyutların çarpıklık ve basıklık katsayılarının +3 ile -3 arasında değiştiğinde bu alt boyutlarında normal dağılım parametrelerine uygun şartlar taşıdığını belirtmiş ve çizilen histogram grafiklerinde de belirgin bir sapma gözlenmediğinden bu alt boyuttaki verilerin normal dağılım gösterdikleri düşünülmüştür. Bu kapsamda verilerin analizinde parametrik testlerden Independent samples T-Testi ve One Way Anova testleri tercih edilmiştir. Bulguların anlamlılık düzeyi için p<0,05 değeri temel alınmıştır. Araştırmanın bulgularına göre futbol antrenörlerinin dönüşümcü liderlik ve liderlik davranış sonuçları boyutunda liderlik algılarının ortalamanın üstünde olduğu, işlemci liderlik boyutunda ise liderlik algılarının ortalamaya yakın olduğu görülmüştür (p<0.05). Araştırmanın diğer bulgularına göre Futbol Antrenörlerinin dönüşümcü liderlik stili, işlemci liderlik stili ve liderlik davranış sonuçları boyutlarının antrenörün sahip olduğu belge kıdemine ve çalıştıkları takımın mücadele ettiği lig değişkenlerine göre anlamlı olarak değişmediği görülmüştür (p>0.05). Diğer yandan yaş, medeni durum, eğitim durumu ve meslek kıdemi değişkenlerine göre anlamlı olarak değiştiği belirlenmiştir. Sonuç olarak bu araştırma futbol antrenörlerinin bazı demografik özellikleri ile liderlik özellikleri arasında pozitif bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur.