Gebelik deneyiminin stres, gebeliğin kabulü ve doğuma hazır oluş düzeyi üzerine etkisi

Bu araştırma gebelik döneminde kadınların gebelik deneyiminin stres, gebeliğin kabulü ve doğuma hazır oluş düzeyi üzerine etkisini incelemek amacıyla tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tiptedir. Çalışmanın örneklemi 15.09.2023-15.02.2024 tarihleri arasında Konya Şehir Hastanesi Kadın Doğum Polikliniği'ne gelen 637 gebeden oluşmuştur. Veriler, sosyodemografik bilgi formu ile birlikte Gebelik Deneyimi Ölçeği (GDÖ), Prenatal Distres Ölçeği (PDÖ) ve Prenatal Kendini Değerlendirme Ölçeği (PKDÖ) aracılığıyla toplanmıştır. Çalışmada kadınların yaş ortalaması 27,82±4,72 (min=19, mak=43), eşinin yaş ortalaması 30,83±5,12 (min=22, mak=49), yaşayan çocuk sayısı ortalaması 1,49±0,73(min=1, mak=4), gebelikte alınan kilo ortalaması 8,48±3,95 (min=1, mak=20), gebelikte alınan sağlık hizmeti sayısı ortalaması 6,33±3,03 (min=1, mak=16) olarak belirlenmiştir. Kadınların GDÖ olumlu duygular sıklık 7,89±1,52, olumsuz duygular sıklık 8,28±1,66, olumlu duygular yoğunluk 1,94±0,39, olumsuz duygular yoğunluk 1,70±0,35 olarak saptanmıştır. PDÖ puan ortalaması 9,64±4,23, PKDÖ gebeliğin kabulü puan ortalaması 24,59±7,51, doğuma hazır oluş puan ortalaması 21,75±5,02 şeklinde belirlenmiştir. Çalışmada katılımcıların olumlu duygular sıklık (p=0,002) ve olumsuz duygular yoğunluk ile prenatal distres arasında anlamlı ilişki bulunmuştur (p<0,001). Çalışmada katılımcıların olumlu duygular sıklık, olumsuz duygular sıklık ve olumsuz duygular yoğunluk puanları ile prenatal distres düzeyleri arasında anlamlı pozitif ilişki belirlenmiştir (p<0,001). Olumsuz duygular sıklık (p=0,019) ve olumsuz duygular yoğunluk (p=0,003) puanları ile gebeliğin kabulü arasında pozitif; olumlu duygular yoğunluk (p= 0,006) ile gebeliğin kabulü arasında ise negatif yönde anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Olumlu duygular yoğunluk (p=0,010) puanı ile doğuma hazır oluşluk arasında negatif; olumsuz duygular yoğunluk (p=0,016) puanı ile doğuma hazır oluşluk arasında pozitif yönde ilişki vardır. Ayrıca, eğitim düzeyi, gebelik sayısı, düşük öyküsü gibi sosyodemografik değişkenlerin, olumlu duyguların sıklık ve yoğunluğu üzerinde istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar yarattığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, prenatal distresin gebelik deneyimini önemli ölçüde etkilediği, olumlu duygular üzerinde artışa neden olabileceği; ancak bu ilişkinin çok yönlü değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır. Elde edilen bulgular, bireyselleşmiş prenatal bakım hizmetlerinin planlanmasında önemli bir rehber niteliğindedir. Özellikle gebelere distres yönetimi, gebelik eğitimi ve psikososyal destek müdahalelerinin artırılması önerilmektedir.