Effect of inflation differentials across income groups on inequality measures: The Turkish case

Resmi enflasyon oranı ekonomideki tipik bir kentli hanehalkının enflasyonunu yansıtmaktadır. Ancak gelir gruplarının enflasyon oranları gelir gruplarının farklı tüketim kalıpları olması sebebiyle birbirinden farklılaşabilir. Bir ekonomide yüksek gelir eşitsizliği ve yüksek gıda enflasyonu varken gelir grupları arasında enflasyon farklılıkları gözlemleme ihtimali artar. Ayrıca, yüksek enflasyon ortamı ve sık görülen arz şokları bu ihtimali daha da artırabilir. Bu nedenle, gelir grupları arası enflasyon farklılıklarını gelişmekte olan ülkelerde daha fazla gözlemleyebiliriz. Sonuç olarak, reel ve nominal eşitsizlik ölçüleri arasında da farklar gözlemleyebiliriz. Biz bu tezde TÜİK tarafından açıklanan Hanehalkı Bütçe Anketi (HBA) ve tüketici fiyat verisini kullanarak gelir grupları arası enflasyon farklılıklarını ve o farklılıkların Gini katsayısına etkisini Türkiye'nin 2003-2018 periyodu için inceliyoruz. Türkiye'de 2003-2015 periyodunda fakir hanehalkları ortalamada bir miktar daha fazla enflasyona maruz kalmaktadır. Ancak 2015 sonrası ve 2003-2018 periyotlarında zengin hanehalkları ortalamada bir miktar daha fazla enflasyona maruz kalmaktadır. Hanehalkları arasındaki gelir farkı açıldıkça, enflasyon farklılıkları fakir hanehalkları aleyhine değişmektedir. Ulaşım harcama grubunun enflasyonundaki yükseliş 2015 sonrası zengin ve fakir hanehalkları arası enflasyon farkının işaret değiştirmesinde önemli rol oynamaktadır. Ayrıca, Türkiye'de 2003-2018 periyodunda gelir grupları arası enflasyon farklılıklarının istatistiki olarak farklı olmaması sebebiyle reel Gini katsayısının nominal Gini katsayısından istatistiki olarak farklı olmadığı bulunmuştur.