Gelir ve servet vergilerinin gelir eşitsizliğine etkisi: OECD örneği

Ülkeler arası ve ülke içi gelir eşitsizliklerinin artan trendi, gelir eşitsizliğini hangi faktörlerin belirlediğini araştırmayı gerekli hale getirmiştir. Buradan hareketle gerçekleştirilen bu çalışmanın amacı; 26 OECD ülkesinde 1996-2019 yılları arasında gelir ve servet vergisinin gelir eşitsizliğini ampirik olarak nasıl etkilediğini ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda dört farklı dinamik model kurulmuş ve piyasa geliri üzerinden hesaplanan Gini katsayısı, kullanabilir gelir üzerinden hesaplanan Gini katsayısı ve ikisi arasındaki farka eşit olan yeniden dağıtım bağımlı değişken olarak kullanılmıştır. Gelir ve servet vergisi temel bağımsız değişkenler olarak, transfer harcamaları, kişi başına düşen reel gelir, ticari açıklık ve işsizlik oranı ise kontrol değişkenleri olarak modellere dahil edilmiştir. Panel veri yöntemlerinin kullanıldığı çalışmada elde edilen bulgular şöyle sıralanabilir: i) Her dört modelde de yatay kesit bağımlılık bulunmaktadır ve eğim katsayıları heterojendir. ii) Servet vergisi ve ticari açıklığın gelir eşitsizliği ve yeniden dağıtım üzerindeki etkileri istatistiki olarak anlamlı değildir. iii) Kişi başına düsen reel gelir ve işsizlik oranındaki bir artış gelir eşitsizliğini arttırmaktadır. iv) Gelir vergisi ve transfer harcamalarındaki yükselme yeniden dağıtımı arttırmaktadır. Bu nedenle OECD ülkelerinde gelir eşitsizliğini düşürmek için politika yapıcılar gelir vergisini ve transfer harcamalarını daha etkin kullanmalıdır.