Petrol içeren atıksuların Erbil toprakları üzerine jeoteknik ve çevresel etkileri

Bu çalışma, rafinerilerin çıkışından kaynaklanan ve arıtma işlemi uygulanmaksızın deşarj edilen petrol içeren atıksu tarafından kirlenmiş toprakların çevre ve jeoteknik özelliklerini araştırmaktadır. Çalışma alanı ise Erbil şehrinin güneydoğusunda yer alan Kawergosek rafinerisidir. Çevresel araştırmalar da bu çalışmaya dahil edilmiş olup, anket sonuçları petrol sahalarının ve rafinerilerin yakınında yaşayan vatandaşların çoğunun hava ve toprak kirliliği sorunlarını önemsemesi gerektiğini göstermiştir (Şekil 5.5). Aynı zamanda şehir havası da CO ve H2S gibi zararlı gazlar tarafından kirlenmiş olup, çevredeki tarım arazileri de kirlenmiş ve vatandaşların hayatı üzerinde kötü bir etkiye neden olmaktadır. Erbil şehrinin güneybatısındaki çevre kirliliği haritası, petrol sahalarının ve rafinerilerin çoğunun bulunduğu yerleri de kapsayacak şekilde bu çalışmada tasarlanmıştır (Şekil 5.4). Yapılan çalışma, petrol sahalarındaki H2S emisyon oranının rafinerilerden çok daha yüksek olduğunu göstermiştir (Şekil 5.2). Aynı zamanda çalışmada, petrol içeren atık su ile çeşitli kirlenme yüzdelerine sahip toprak numuneleri üzerinde laboratuvar araştırmaları yapılmıştır. Sonuçlar, petrol içeren atıksuyun, toprağın kimyasal özellikleri üzerinde ve ayrıca Kawergosek rafineri tesisinin toprağının fiziksel ve kimyasal özellikleri üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğunu göstermiştir. Bununla birlikte, çalışmada petrol içeren atıksu ile kirlenmiş zemin için model çukur oluşturularak saha incelemeleri de yapılmıştır. Yapılan saha incelemeleri Cihan üniversitesi/Mühendislik Fakültesi arazisinde ve Kawergosek rafineri sahası içerisinde bulunan lagün kenarında yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar incelenen toprağın kimyasal ve mühendislik özelliklerinin petrol içeren atıksu ile kirlenmesi neticesinde oldukça etkilendiğini göstermiştir. Bir diğer çalışmada ise, petrol içeren atıksuyun toprak içerisindeki yayılımı üzerine yükseklik farkının etkisi incelenmiştir. Bu amaçla farklı yüksekliklerde üç adet model çukur oluşturulmuş olup, yükseklik arttıkça difüzyon hızının da arttığı ve direk kesme testleri ile C ve Φ üzerinde küçük bir etksinin olduğu tespit edilmiştir.