GİBBERELLİK ASİT (GA3) UYGULAMALARININ FARKLI TUZ YOĞUNLUKLARINDA SORGUM BİTKİSİNİN (Sorghum bicolor (L.) Moench) ÇİMLENME VE FİDE GELİŞİMİ ÜZERİNE ETKİLERİ

Bu çalışma tohumların GA3 ile muamale edilmesinin tuzlu koşullarda sorgumun çimlenme ve fide gelişimine etkilerini belirlemek amacıyla planlanmıştır. Deneme tuz stresininin olumsuz etkilerini ortadan kaldırmak veya hafifletmek için en uygun GA3 konsantrasyonunu saptamak amacıyla çimlendirme dolabında petri kapları içerisinde yürütülmüştür. Araştırmada bitki materyali olarak Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Merkezi (BATEM)'den sağlanan sorgum türüne ait Rox çeşiti kullanılmıştır. Araştırmada tohumlar 4 farklı GA3 konsantrasyonunda (saf su, 100, 200, 300 ppm GA3) 24 saat bekletilmişler ve daha sonra 5 farklı tuz konsatrasyonunda (saf su, 2500, 5000, 7500, 10000 ppm NaCl) çimlendirilmiştir. Araştırma bölünmüş parseller deneme deseninde 3 tekrarlamalı olarak kurulmuştur. Sorgum çeşidinin bu koşullardaki çimlenme oranları, ortalama çimlenme süresi, sürgün uzunluğu, kök uzunluğu, sürgün ve kök yaş ağırlıkları ile sürgün ve kök kuru ağırlıkları incelenmiştir. Varyans analizine göre uygulamaların çimlenme oranı üzerindeki etkisi istatistiki açıdan önemli bulunmamıştır. Bunun yanında diğer tüm parametreler üzerinde tuz ve GA3 uygulamalarının istatistiki olarak önemli olduğu saptanmıştır. Tuz konsantrasyonu x GA3 interaksiyon etkisi önemsiz bulunmakla beraber yapılan çoklu karşılaştırmalarda (Tukey) ortalamalar arasında önemli farklar ortaya çıkmıştır. Artan tuz konsantrasyonunun çimlenme oranı dışındaki tüm özellikleri olumsuz etkilediği belirlenmiştir. GA3 uygulamalarıda 200 ve 300 ppm GA3 uygulamalarının ortalama çimlenme süresi ve sürgün uzunluğunda tuzluluğun neden olduğu zararı hafiflettiği, bunların dışında diğer özellikler üzerinde GA3 uygulamalarının tuzun olumsuz etkilerini hafifletemediği tespit edilmiştir.