Gibberellin A4/7/9 karışımı uygulaması ve içsel bitki hormonları seviyesinin kızılçam (Pinus brutia ten.) tohum bahçesinde çiçeklenme üzerine etkileri

Bu çalışmanın amacı, gibberellin A4/7/9 (GA4/7/9 ) karışımı dışsal hormon uygulamasının kızılcam (Pinus brutia TEN.) tohum bahçesinde çiçek sayısı üzerine etkilerinin belirlenmesidir. Ayrıca bitkide gözlenen içsel-gibberellin A3 (GA3) ve içsel- absisik asit (ABA) bitki hormonları seviyesinin çiçek sayısı üzerine etkileri olup olmadığının araştırılması da amaçlanmıştır. Çalışmada, Antalya-Çığlık köyü yakınında kurulu Gündoğmuş- Eskibağ orijinli 11 yaşındaki kızılcam tohum bahçesinde bulunan 9273 klon numaralı ağaçlar kullanılmıştır. Ağaçlara etanol ve GA4/7/9 olmak üzere iki tip uygulama yapılmıştır. Uygulama yapılmamış kontrol grubu ağaçlar ile uygulama yapılmış ağaçların vejetatif sürgün uçlarından alman doku örneklerinde içsel serbest-, bağlı-, toplam-GA3 ve içsel serbest-, bağlı-, toplam-ABA miktarları saptanmıştır. Kızılcam vejetatif sürgün uçlarından alman doku örnekleri, içsel-GA3 ve içsel- ABA analizi için ekstraksiyon ve saflaştırma işlemlerine tabi tutulmuştur. İçsel-GA3 ve içsel-ABA miktarlarının belirlenmesinde yüksek basınçlı sıvı kromatografisi (HPLC) aleti kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, söz konusu doku örneklerinde içsel-GA3 ve içsel- ABA'nın hem serbest ve hem de bağlı formlarda bulunduğu gözlenmiş; ve bu hormonların kızılcamda dişi ve erkek çiçek sayısını arttırıcı bir etkisinin olmadığı gösterilmiştir. Bununla beraber GA4/7/9 uygulamasının kızılcamda dişi ve erkek çiçek sayısını istatistiksel önemde arttırdığı; ve bu arttırıcı etkinin erkek çiçek sayısı üzerinde daha çok olduğu saptanmıştır. ANAHTAR KELİMELER: Pinus brutia TEN., Gibberellin A4/7/9, Gibberellin A3, Absisik Asit, Çiçek Sayısı, Yüksek Basınçlı Sıvı Kromatografisi. JÜRİ: Prof. Dr. Ş. Fatih TOPCUOĞLU (Danışman) Prof. Dr. Kani IŞIK Prof. Dr. Şadiye GÖZLEKÇİ