Giysi tasarımında yenilikçi yaklaşımlar üzerine bir uygulama örneği : Keşan dokumaları

Keşan bezi, dokuma bir bez olup, Karadeniz'in yöresel kıyafeti olarak bilinmektedir. Karadeniz'in simgesi haline gelmiş 'Keşan' bezi diğer bezlerden dokuma ve desen bakımından farklılık teşkil eder. Yapılan çalışmada 'Keşan' bezinin nerelerde kullanıldığı, deseninin çeşitlendirilmesi, dokuma tekniğinin ve tarihinin araştırılmasında nitel araştırma yöntemlerinden tarama modeli kullanılmıştır. İngilizce ve Türkçe dillerindeki literatürler taranarak okumalar gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler; 'Keşan' dokumacılığı ve çeşitleri ile ilgili terim ve kavramlar, kullanılan araç ve gereçler, yapım teknikleri ve üretilen kumaşlar, kullanım amaçları vb. özellikleri doğrultusunda değerlendirilmiştir. Tezimizi güçlendirmek için kullanılan yöntemlerden biri de röportajlardır. Karadeniz bölgesinde yer alan Rize ve Trabzon şehirlerinde 18-90 yaş arası 22 kişi ile röportaj yapılmıştır. Bu sayene taşınır kültür mirasımızın farkındalığı üzerine de bir ölçüm elde edilmiştir. Çalışmanın verileri; 2021 Nisan ayında gerçekleşen saha çalışmasında elde edilen veriler ışığında 'Keşan' kültürünü tarihçesi ve türleri için sözlü gelenekten röportaj yönteminden yararlanarak bilgiler edinilmiştir. Keşan tarihi, rengi, kullanım şekli ve yapım tekniği hakkında teknik veriler toplanmış ve kesim-dikim anlayışı analiz edilmiştir. Çalışmanın amacı 'Keşan'ın tanıtımını yaparak, modern hayata yerleştirilerek yaşamını devam etmesini sağlamaktır. Geleneksel olanın şimdiki zamana uyarlayarak sürdürülebilir hale gelmesi oldukça önem arz etmektedir. Bu çalışmada; geleneksel giyim kültürü içinde yeri olan 'Keşan'ın tarihsel bir araştırmayla modern bir anlayışla giysilerdeki değişimin nasıl gerçekleştiği karşılaştırmalı olarak işlenmiştir. Birinci bölümde; 'Geleneksel Giyim Kültürü' kavramı incenmiş ve bu kapsam da 'Türk Giyim Kültürü' anlayışı irdelenmiştir. İkinci bölümde; Karadeniz geleneksel giysisi olan 'Keşan' özelinde detaylı bir literatür çalışması yapılmıştır. Keşan'ın tanımından, şekillerine, renginden, kullanımına, dokumasından, çeşitlerine kadar birçok özelliğine detaylı bilgi verilmiştir. Üçüncü bölümde, Keşan'ın yeni giysi tasarımlarında kullanılması ele alınmıştır. Keşan bezine alternatif model önerileri ve 'Keşan'ın gelecek nesillere aktarımı konu edinmiştir. En son bölüm olan dördüncü bölümde ise, Rize ve Trabzon Köylüleri ile röportaj yapılarak, bu bilgiler çerçevesinde bulgular değerlendirilmiştir.