Gönüllü denetçi rotasyonlarının denetim kalitesi üzerine etkileri

2000'li yılların başında yaşanan finansal skandallar nedeniyle denetçi bağımsızlığı ve denetimin güvenilirliği konusu gündeme gelmiş ve birtakım yasal düzenlemelerle olumsuz kanının önüne geçilmeye çalışılmıştır. Bu düzenlemelerden biri zorunlu denetçi rotasyonudur. Ancak düzenleyici kurum denetçinin yalnızca zorunlu olarak değil, gönüllü olarak da değiştirilebileceğini hüküm altına almıştır. Her ne kadar "gönüllü" kelimesi olumlu çağrışımlar yaratsa da genellikle gönüllü rotasyon, denetçi azli, denetçinin denetimden çekilmesi, denetim görüşünün satın alınmak istenmesi, yanlış finansal raporları örtbas etme çabası gibi olumsuzluklarla karakterizedir. Bu çalışmada gönüllü denetçi rotasyonunun denetim kalitesi üzerindeki etkisi Borsa İstanbul'da işlem gören imalat şirketleri özelinde incelenmiştir. Son 5 yıl içerisinde denetçisini gönüllü olarak değiştiren toplam 48 şirketin finansal verileri ile analiz gerçekleştirilmiştir. Bu çerçevede öncelikle Kothari, Leona ve Wasley Modeli aracılığı ile ihtiyari tahakkuklar tahmin edilmiş, sonrasında ise ihtiyari tahakkuklar üzerinde etkili olduğu düşünülen firma büyüklüğü, finansal kaldıraç, faaliyetlerden kaynaklanan nakit akışı, büyüme ve zarar durumunun ihtiyari tahakkuklar üzerindeki etkisi incelenmiştir. Yapılan analiz sonucunda anılan bağımsız değişkenlerin ihtiyari tahakkukları etkilemediği belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Denetim, bağımsız denetim, bağımsız denetçi, rotasyon, gönüllü rotasyon