Günümüz Afganistan Özbek nesri üzerinde muhteva incelemesi

Bu çalışmada, Afganistan Özbek sanatkârlarından Şefika Yarkın?ın ?Yena Körüşkünça?, Zikrullah İşanç?ın ?Bir Kışlakning Közyaşları?, Nurullah Altay?ın ?Hamma Gap Pulda? ve Muhammed Halim Yarkın?ın kitaplarından seçilen hikâyeler esasında muhteva bakımından incelemesi yapılmıştır. Araştırmamız; Giriş, Sanatkârların (Hayatı, Eserleri ve Edebî Kişilikleri), İnceleme, Sonuç ve Aktarmalar başlıklarından. I. Bölümde 19. Yüzyılda Afganistan?daki Durum ve Bu Dönemde Afganistan Özbek Edebiyatı, Afganistan Çağdaş Özbek Edebiyatının Başlangıç Dönemi (1978-2001) ve Afganistan Çağdaş Özbek Edebiyatının Gelişme Dönemi (2001 Sonrası) hakkında bilgi verilmiştir. II. Bölümde söz konusu yazarların hayatları, edebi düşünce ve kişilikleri ile eserleri hakkında bilgi verilmiştir. III. Bölümde söz konusu sanatkârların hikâyelerinden seçilen 22 hikâye muhteva bakımından incelenmiştir. Aktarmalar bölümünde ise incelemeye esas oluşturan 22 hikâyenin Türkiye Türkçesine aktarması verilmiştir. Sanatkârların hikâyelerde Güney Türkistan?ın (Afganistan) kuzey yöresine ait ifadelerin kullanımı da dikkat çekmektedir. Yöresel ifadelerin kullanılması eserlerdeki anlatımı zenginleştirmiştir. Sanatkârlar hikâyelerinde genel olarak dil konusunda titiz davrandığı ve anlatımında daha ziyade uzun cümleler tercih etmişlerdir. Onlar cümlelerinde yaşayan Özbekçenin sözcüklerini tercih etmekle birlikte eski kelimelere de yer vermiştir. Yine sanatkârlar, anlatımında özellikle atasözü ve deyimlerden de başarılı bir şekilde yararlanmış, bunlara düşüncelerini pekiştirmek için kullanılmıştır. Anahtar Sözcükler: Afganistan Özbek Edebiyatı, Edebiyat, Muhteva İncelemesi, Afganistan Özbek Sanatkârları, Güney Türkistan.