H.1326-1330 / M.1908-1912 tarihli 424 numaralı Manisa Şer'iyye Sicili'nin transkripsiyonu ve değerlendirilmesi

Osmanlı Devleti'nin tarih kaynakları arasında hem değer hem de mevcudiyet bakımından büyük yer tutan Şer'iyye Sicilleri, ait olduğu dönemin ve bölgenin tarihini aydınlatmasından dolayı oldukça önem arz eder. Biz de "H. 1326-1330 / M. 1908-1912 Tarihli 424 Numaralı Manisa Şer'iyye Sicili'nin Transkripsiyonu ve Değerlendirilmesi" isimli çalışmamızla, adı geçen yıllara ait dönemde Osmanlı Devleti'nin ve aynı zamanda Kula'nın hukukî, sosyal, kültürel, idarî, ekonomik ve yerel tarihine yapmış olduğumuz katkıyı önemsiyoruz. Çalışmamız giriş ve üç ana bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında, sicilimizin ait olduğu Manisa ve Kula ilçesi ile ilgili kısa da olsa bilgi vermeyi gerekli gördük. Ayrıca birinci bölümde yer verdiğimiz Osmanlı hukuk tarihinin klasik döneminden son dönemine kadar yaşadığı değişiklikler ve gelişmeler, Kadı'nın devletteki yerinin tarih süresince gösterdiği değişiklik, sicillerin ihtiva ettiği konuların zaman içerisinde nasıl daraldığı gibi hususlar, benzer konuda çalışma yapacak araştırmacılara ışık tutacaktır. Çalışmamızın ikinci bölümü 424 numaralı sicilin tanıtımı, transkripsiyonu, belge özetleri ve üçüncü bölümü ise sicilimizi tasnif ettiğimiz ve detaylı olarak değerlendirmesini yaptığımız orijinal bölümlerdir. Transkript edip değerlendirdiğimiz 424 numaralı Manisa Şer'iyye Sicili, kataloğa Hicrî 1326-1330 tarihli olarak kaydedilen Kula'ya ait bir defterdir. Umumî ve hususî vekâletnamelerden oluşan sicilde miras, veraset, hisse, mülk, satış, borç, alacak, nikah, mehir, boşanma, müdahale, el koyma gibi konularda verilen vekâletler mevcuttur. Çalışmamızın sonucunda, 424 Numaralı Manisa Şer'iyye Sicili'nin ait olduğu yıllarda, Osmanlı Devleti'nin Kula özelinde; bölgenin yerleşimi, demografik yapısı, toplum yapısı, sosyal ve kültürel hayat, halkın ekonomik uğraşları, kullanılan para birimleri ve iktisat gibi çeşitli konularda veriler elde etmiş bulunmaktayız. Anahtar Kelimeler: Osmanlı, Manisa, Kula, Şer'iyye Sicili, Hukuk, Kadı.