Hafif şişman/obez psoriyatik artrit hastalarında vücut ağırlık yönetimi ve bilişsel egzersiz terapi yaklaşımının iyileşme özelliklerine etkisinin araştırılması

Obezite inflamatuar bir artrit olan Psoriyatik Artrit (PsA)'te en sık görülen komorbiditelerden biri olup yüksek hastalık aktivitesi, düşük yaşam kalitesi ve olumsuz tedavi süreci ile ilişkilendirilmektedir. Bu araştırmada hafif şişman/obez PsA hastalarında diyet ve bilişsel egzersiz terapi yaklaşımı (BETY) müdahalesinin hastalık aktivitesi ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Araştırmaya Hacettepe Üniversitesi İç hastalıkları Ana Bilim Dalı, Romatoloji Bilim Dalına 2021-2022 yılları arasında başvuran CASPAR (Psoriyatik Artrit Sınıflandırma Kriterleri) kriterlerine göre PsA tanısı almış, 20-65 yaşlar arası 70 obez/hafif şişman hasta dâhil edilmiştir. Hastalar rastgele üç gruba (diyet, n=23; diyet+BETY, n=23; kontrol, n=24) ayrılmış ve 12 hafta takip edilmiştir. Diyet grubundaki hastalara sadece diyet programı uygulanırken, diyet+BETY grubundaki hastalara BETY programıyla birlikte diyet programı uygulanmıştır. Kontrol grubu hastalarına ise herhangi bir müdahale uygulanmamıştır ancak genel sağlıklı beslenme önerileri sözel olarak bildirilmiştir. Tüm hastaların başlangıç (0. hafta) ve 12. hafta hastalık aktivite değerlendirmeleri, antropometrik ölçümler, besin tüketim kayıtları, yaşam kalitesi ölçeği ve BETY-Biyopsikososyal Ölçeği (BETY-BQ) puanları kaydedilerek karşılaştırılmıştır. Müdahalelerin hastalık aktivite skorları üzerindeki etkilerini incelemek için korelasyon ve lojistik regresyon analizleri kullanılmıştır. Araştırma 'diyet' grubu (n=19), 'diyet+BETY' grubu (n=11) ve 'kontrol' grubu (n=18) olmak üzere toplam 48 hasta ile tamamlanmıştır. Diyet+BETY (-6.2±1.3 kg, p<0.001) ve diyet (-6.6±2.6 kg, p<0.001) gruplarında başlangıca göre vücut ağırlığında anlamlı azalma görülmüştür. On iki haftanın sonunda Psoriyatik Artrit Hastalık Aktivitesi (DAPSA) skoru her iki müdahale grubunda da (diyet+BETY:-10.7±8.1, p<0.001; diyet: -7.6±6.7, p<0.001) anlamlı düzeyde azalmıştır. Müdahalelerden bağımsız olarak vücut ağırlığı kaybı (≥%5) Minimal Hastalık Aktivitesi (MDA)'ne ulaşma şansını artırmıştır (OR: 6.51, %95 GA: 1.09-38.90). Elde edilen bu sonuçlar ağırlık kaybı ve biyopsikososyal temelli bir egzersiz müdahalesinin tek başına veya birlikte PsA semptomlarını iyileştirdiğini göstermiştir. Dolayısıyla obez PsA hastalarına yönelik multidisipliner yaklaşımlar hastalığın yönetimini iyileştirebilir ve remisyona ulaşma şansını arttırabilir.