Hemşirelerin etik sorunlara yaklaşımlarını değerlendirme ölçeği geliştirilmesi

Amaç: Araştırmada hemşirelerin etik sorunlar karşısında gösterdikleri yaklaşımları belirleyebilmek amacıyla, "Hemşirelerin Etik Sorunlara Yaklaşımlarını Değerlendirme Ölçeği" nin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırma kalitatif ve tanımlayıcı türde yürütülmüştür. Araştırmanın ilk aşaması geliştirilmesi planlanan ölçeğin madde havuzunun oluşturulması için 10.01.2023- 24.02.2023 tarihlerinde 34 katılımcıyla, ikinci aşaması 03.06.2024- 06.10.2024 tarihlerinde 600 katılımcıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel veriler "Görüşme Formu", nicel veriler "Hemşirelerin Etik Sorunlara Yaklaşımlarını Değerlendirme Ölçek Taslak Formu" kullanılarak toplanmıştır. Nitel verilerin analizinde MAXQDA, nicel verilerin analizinde SPSS-25 kullanılmıştır. Bulgular: Nitel araştırma verileri, etik yaklaşımlar teması altında etiğin anlamı, karşılaşılan etik sorunlar, hemşirelerin etik sorunlar karşısında gösterdikleri yaklaşımlar, etik davranış göstermeyi engelleyen faktörler ve etik davranış göstermenin mesleki açıdan önemi olmak üzere dört kategoride değerlendirilmiştir. Litereratür ve nitel araştırma verileri sonucunda araştırmacı tarafından oluşturulan 78 maddelik ölçek havuzunun kapsam geçerliliğine bakılmış, madde sayısı 43'e düşürülmüştür. Ölçek taslak formu kullanılarak 50 kişiye pilot uygulama yapılmış madde korelasyonları 0,20 altında olan maddeler çıkartılarak madde sayısı 28'e düşürülmüştür. Açımlayıcı faktör analizinde (AFA) maddelerin faktör yükleri 0,459-0,846 arasında olan üç faktörlü bir yapı elde edilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizi (DFA) AFA'yı destekler nitelikte olup χ2 /df (3,543), RMSEA (0,092), NFI (0,92), NNFI (0,93) ve SRMR (0,081) uyum indeksi değerleri elde edilmiştir İç tutarlılık analizinde Cronbach alfa değerine bakılmış, ölçek toplamında 0,924, alt boyutlarında 0,822 (pofesyonel yaklaşım), 0,937 (tepkisiz yaklaşım), 0,822 (çekingen yaklaşım) olarak bulunmuştur. Sonuç: "Hemşirelerin Etik Sorunlara Yaklaşımlarını Değerlendirme Ölçeği" nin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu belirlenmiştir.